انجمن ها > انجمن ادب و هنر > صفحه اول بحث
لطفا در سایت شناسائی شوید!
ادب و هنر (بازدید: 408)
پنج شنبه 10/5/1392 - 13:7 -0 تشکر 627907
فرش ترکمن

فرش نامی آشنا در عرصه هنر و صنعت و پدیده ای زیبا، با ارزش و منحصر به فرد است كه هر تار و پودش حكایت از درد و رنج‌های دیرینه دارد، تار و پودی كه با دست‌های هنرمندان قالیباف آشناست، دستهایی كه به تار و پود فرش جان می دهند و نقش خاطره را بر تابلوی زیبای زندگی حك می‌كنند.

كهنترین فرش تركمن بدست آمده از دره پازیریك (حدود مرزی مغولستان "سیبری" چین) كه قدمت آن به چند سال قبل از میلاد می رسد و در متن آن ‌٢٤ گول وجود دارد و به تعبیری می تواند نمادی از ‌٢٤ فرزند آغوز تركمنان اولیه می‌باشد (از كتاب شجره نامه ابولغازی).

صنعت فرش تركمن در دورة حكومت تركمنان سلجوقی (‌٥٥٢ "428 ه. ق.) به جهان معرفی شد. فرش تركمنی قدیمی ترین سمبل فرهنگی تركمنی است.

طرح اصلی زمینه فرش تركمنی موسوم به (گول) است. اندازه و طرح گول از علائم اصلی فرشهای تركمن در هر قبیله است، طرح قالیها دارای گولهای اولیه و ثانویه می باشد گولهای اولیه در قالیهای تركمنی معمولا به شكل كثیرالاضلاعی بوده و به هر نحوی درشت تر در زمینه قالی به كار می روند.

گولهای ثانویه كه "آراگول" گفته می شود، نقشهای ریزتری هستند كه به اشكال خشتی و لوزی همراه با طرحهای حلقه ای پیرامون آن زمینه های خالی فواصل میان گلهای اولیه را پر می سازد. گلهای ثانویه را می توان علامت مشخصه قبایل بافنده نیز دانست. زیبایی قالی تركمنی در تزئین حاشیه های آن است. در اغلب قالیهای تركمنی كناره ابتدا یك حاشیه اولیه "الم" و دو یا چند حاشیه ثانویه "قیری" تشكیل می شود كه حاشیه اولیه معمولا دارای دو برابر حاشیه ثانویه است.

موتیف‌های حاشیه نیز به دو نوع تقسیم می‌شوند: موتیف هایی كه فقط در حاشیه های عرضی به كار می روند و موتیف‌هایی كه در پیرامون قالیچه به كار گرفته می شود.

برای تهیه قالی از پشم و ابریشم استفاده می‌كنند و از رنگهای گیاهی مانند پوست انار، انواع گیاهای صحرائی "چوب پویا"، خاكستر چوب "از دار"، زردچوبه، روناس و نیل استفاده می كنند كه جای آنها را امروز رنگهای بی ثبات شیمیایی گرفته است.

منشأ و سرچشمه نقوش قالی تركمن

مظاهر طبیعت و آنچه در محیط زندگی تركمن ها وجود داشت، به عنوان منشأ نقوش گردیده و به دوران ما رسیده است. نقش شاخ قوچ كه نشانی از قدرت و باروری است، همواره در نقوش قالی تركمن تكرار شده است. در حاشیه قالی ها نقوش عقرب به عنوان نشان رفع شر نقش بسته است، پرندگانی نظیر قو و حیواناتی نظیر اسب در نقوش قالی وارد شده است. در زمین لاله های قرمز وحشی، بركه های آب، در آسمان ماه و ستاره ها نیز در نقوش قالی تركمن مشهور است.

نقوش قالی هندسی شكل می باشد و قرینه سازی نقوش از ویژگیهای قالی تركمن می باشد. تعدادی از نقوش قالی تركمن به بیش از صد نوع می رسد كه مهمترین آنها عبارتند از : ماری گول، در ناق گول، قافسه گول، تكه گول، انسی، قزل ایاق، توینگ گول، قوش گول، آوغان گول، تاج حروز، پنجارا آراگول و آق نقش. اندازه قالی تركمن "ایاق" معادل ‌٤٨ /‌٣٠ سانتیمتر است.

فرهنگ قالییبافی

قالیبافی فرهنگ ویژه خود دارد هنگامی كه بافندگان شروع به بافتن نخستین گول قالی نمودند، ابیات ویژه ای را می‌خوانند.

در موقع شانه زدن نغماتی به این شرح:

"چالنیگ، چالنیگ نخنیر لار، اوز اوی میزنگ ساغلیغنا،

اوز اوی میزنگ ایچنده، اوزدأ دمینگ ساغلیغنا،

اوزداد كلینگ باش اوغلی، آق بالیق لی آش اوغلی،

چال چال، چال چال"

ترجمه: "شانه بزنیم دختران، بزنیم به سلامتی خودمان، در خانه مان به سلامتی پدرمان و برادر بزرگمان كه یاور پدرمان است. بزن، بزن"

اگر شخصی موقع قالیبافی نزد بافندگان بیاید، بافنده ها مقداری نخ به بازوی او می بندند آن شخص هم شیرینی یا كادو برای بافندگان هدیه می آورد.

اگر در موقع بافتن تارهای قالی پاره شود، مقداری نخ سیاه و سفید را بهم بافته (آلاجایوب) را با نمك و زغال درون پارچه ای بسته به قسمت جلوی قالی می بندند.

 منبع :سایت تبیان زنجان

جمعه 18/5/1392 - 22:56 - 0 تشکر 630711





از پله های ابر

پایین می آید

بی ذوقی نکن چتر سیاه!

    (M.V.M

جمعه 18/5/1392 - 22:58 - 0 تشکر 630713

از پله های ابر

پایین می آید

بی ذوقی نکن چتر سیاه!

    (M.V.M

برو به انجمن
انجمن فعال در هفته گذشته
مدیر فعال در هفته گذشته
آخرین مطالب
  • آلبوم تصاویر بازدید از کلیسای جلفای...
    آلبوم تصاویر بازدید اعضای انجمن نصف جهان از کلیسای جلفای اصفهان.
  • بازدید از زیباترین کلیسای جلفای اصفهان
    جمعی از کاربران انجمن نصف جهان، در روز 27 مردادماه با همکاری دفتر تبیان اصفهان، بازدیدی را از کلیسای وانک، به عمل آورده‌اند. این کلیسا، یکی از کلیساهای تاریخی اصفهان به شمار می‌رود.
  • اعضای انجمن در خانه شهید بهشتی
    خانه پدری آیت الله دکتر بهشتی در اصفهان، امروزه به نام موزه و خانه فرهنگ شهید نام‌گذاری شده است. اعضای انجمن نصف جهان، در بازدید دیگر خود، قدم به خانه شهید بهشتی گذاشته‌اند.
  • اطلاعیه برندگان جشنواره انجمن‌ها
    پس از دو ماه رقابت فشرده بین کاربران فعال انجمن‌ها، جشنواره تابستان 92 با برگزاری 5 مسابقه متنوع در تاریخ 15 مهرماه به پایان رسید و هم‌اینک، زمان اعلام برندگان نهایی این مسابقات فرارسیده است.
  • نصف جهانی‌ها در مقبره علامه مجلسی
    اعضای انجمن نصف جهان، در یك گردهمایی دیگر، از آرامگاه علامه مجلسی و میدان احیا شده‌ی امام علی (ع) اصفهان، بازدیدی را به عمل آوردند.
  • وبگردی