• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
انجمن ها > انجمن ادب و هنر > صفحه اول بحث
لطفا در سایت شناسائی شوید!
ادب و هنر (بازدید: 147)
سه شنبه 21/3/1392 - 10:44 -0 تشکر 610499
اتنوموزیكولو‍‍ژی

اتنوموزیكولو‍‍ژی

 مردم شناسی در اصل تنها به مطالعه ی خصایص فرهنگی قبایل یا ملل بدوی اكتفا می كند و ملل متمدن یا فرهنگهای پیشرفته را مد نظر قرار نمی دهد ، در حالی كه اتنو موزیكولوژی می كوشد موسیقی همه ی فرهنگها را چه بدوی و چه پیشرفته بررسی نماید . در این بررسی تنها مبحثی كه خارج از حیطه ی بحث قرار می گیرد ، موسیقی جامعه ی مدنی اروپاست حال آنكه موسیقی به اصطلاح محلی اروپا ، بخشی از مباحث اتنوموزیكولوژی را تشكیل می دهد .

گر چه امروز عنوان اتنوموزیكولوپی تقریبا عمومیت یافته لیكن از بدو تكامل این علم د

ر اواخر قرن 19 تا كنون اكثرا مفهوم موسیقی شناسی تطبیقی به كار برده می شود . این مفهوم مورد قبول همه ی محققین نیست . كورت زاكس (1881 -1959) در كتاب موسیقی شناسی تطبیقی بر اساس خطوط زیر بنایی آن ، كه در سال 1930 منتشر نموده سعی می كند مباحث علم اتنو موزیكولوژی را به طور سیستماتیك مشخص كند. ا

ین كتاب در سای 1959 مورد تجدید نظر قرار گرفت و عنوان آن بدین نحو تغییر یافت : موسیقی شناسی تطبیقی ، موسیقی فرهنگهای بیگانه . در تجدید نظر كتاب" موسیقی شناسی تطبیقی " با اضافه كردن "موسیقی فرهنگهای بیگانه" دقیقتر می شود در مقدمه ی این كتاب زاكس اتنوموزیكولوژی را علم موسیقی فرهنگهای بیگانه (غیر غربی ) كه شامل بررسی خصایص موسیقی ملل غیر اروپایی در هر مرحله ی فرهنگی است ، تعریف می كند .((در اروپا این علم به بررسی موسیقی فرهنگهایی می پردازد كه از فرمهای ویژه كالا دور مانده و باقیمانده خصوصیات كهن را در خود حفظ می كنند و با فرمهای موسیقیهای غیر اروپایی تشابه دارند)) .

فریتس بوزه كتاب اتنو موزیكولوژی خود را مردم شناسی موسیقی یا شناخت موسیقی مردم نام داده است.وی علت انتخاب این عنوان را چنین توجیه می كند:((بررسی موسیقی جهان الزاما هم خصایص صوری و هم عناصر معنوی آن را در بر می گیرد. عنوان "مردم شناسی موسیقی " از این جهت انتخاب شده است تا بتوان از یكسو استقلال آنرا نسبت به موسیقی اروپا مشخص نمود و از سوی دیگر تعلقش را به علم مردم شناسی و انسانشناسی (آنتروپولوژی ) معین كرد )) .

بر همین منوال سالنامه ی اتنو موزیكولوژی كه در آلمان انتشار می یابد ، عنوان موسیقی مردم و مردم شناسی را بر خود دارد . آلن مریام نیز كتاب اتنوموزیكولوژی خود را انسان شناسی موسیقی می نامد .

اتنو موزیكولوژی در این كتاب چنین تعریف می شود : ((اتنو موزیكولوژی عبارت از مطالعه ی موسیقی در قالب همه ی شئون فرهنگی ، بدین معنا كه هم شناخت موسیقی و هم شناخت مردم را در بر دارد)). در توجیه این تعریف مولف اضافه می كند : ((... موسیقی فقط تركیبی از اصوات نیست ، بلكه همچنین سایر شئون فرهنگی كه در ایجاد كه در ایجاد آن سهم بسزایی دارند ، در این شناخت از اهمیت ویژه ای برخوردارند )) .

تقریبا به همین نحو اتنو موزیكولوژی به وسیله ی برونو نتل تعریف می شود : (( به طر كلی اتنوموزیكولوژی شامل بررسی و شناخت موسیقی كلیه جوامع بشری ، چه جنبه های صرفا چه عملی و چه نظری آن است)). به عقیده نتل اتنو موزیكولوگ در اصل هم موزیكولوگی ( موسیقی شناسی ) است كه موسیقی های غیر غربی را بررسی می نماید و هم انسان شناسی است كه موسیقی را در قالب همه شئون فرهنگ بشری مورد بررسی قرار می دهد .

مفهوم اتنو موزیكولوژی ظاهرا اولین بار به وسیله ی یاب ست (1891-1960) عنوان شده است . به عقیده ست اتنوموزیكولوژی یا موسیقی شناسی تطبیقی عبارت است از: (( بررسی موسیقی سنتی و سازهای موسیقی كلیه فرهنگها از بدوی ترین تا پیشرفته ترین آنها ... علاوه بر این اتنوموزیكولوژی ، جامعه شناسی موسیقی و چگونگی تاثیر پذیری متقابل فرهنگها را در یكدیگر نیز تحقیق می كند .))

بنا بر آنچه گذ شت می توان چنین نتیجه گیری كرد كه عنوان موسیقی شناسی تطبیقی ، با توجه به اینكه این علم تنها به مقابله و مقایسه ی موسیقی های غیر غربی با هم اكتفا نمی كند ، امروز اعتبار خود را از دست داده است . ضمن مفهوم اتنوموزیكولوژی كه تقریبا تثبیت شده به نظر می رسد ، مفاهیم دیگری از قبیل موسیقی فرهنگهای بیگانه ( غیرغربی ) ، موسیقی ملل ، موسیقی ملل و مردم شناسی و مردم شناسی موسیقی ، موسیقی های غیر اروپایی و موسیقی محلی اروپا نیز رواج دارند.

مباحث و قلمرو اتنو موزیكولوژی

مباحث اصلی اتنو موزیكولوژی عبارتند از:

الف. موسیقی فرهنگهای بدوی

ب. موسیقی محلی یا بومی

ج. موسیقی سنتی یا هنری فرهنگهای پیشرفته غیر غربی

تقریبا همه ی فرهنگهای پیشرفته علاوه بر موسیقی سنتی ، دارای موسیقی محلی و موسیقی مذهبی اند . نتیجتا لازم است موسیقی موسیقی مذهبی فرهنگهای پیشرفته نیز به تقسیم بندی فوق اضافه شود. با توجه به این مباحث ، اتنوموزیكولوژی ، موسیقی قلمرو بی اندازه وسیعی از جهان را مورد مطالعه قرار می دهد . این قلمرو در زمینه موسیقی های بومی و سنتی از مغرب تا مشرق در چند منطقه وسیع محدود است ، به این ترتیب :

1.خاور میانه اسلامی از مراكش تا سواحل جنوبی دریای مدیترانه و تا ایران

2. شبه قاره هند و پاكستان

3. جنوب شرقی آسیا

4. چین، كری و ژاپن

در زمینه مبحث اول یعنی موسیقی فرهنگهای بدوی ، لازم است آمریكا آفریقا ، اقیانوسیه و استرالیا و در زمینه مبحث دوم ، موسیقی محلی اروپا نیز به این قلمرو اضافه گردد . محتملا وسعت بی حد قلمرو اتنوموزیكولوژی موجب شده است ، برخی از محققین ، تاریخ موسیقی غرب را بخشی از اتنوموزیكولوژی به حساب آورند . چارلز لوئی سیگر معتقد است كه مورخین موسیقی غرب عنوان موزیكولوژی را غصب كرده اند . این عنوان در اصل از آن اتنوموزیكولوژیست .

غیر از آنچه ذكر شد ، اتنوموزیكولوژی از لحاظ سیستماتیك مباحث ذیل را در بر دارد :

1.پیدایش یا مراحل ابتدایی تكامل موسیقی

2.رابطه ی موسیقی های غیر غربی در هر سطح فرهنگی با موسیقی غرب

3.سیستمهای تونال

4.موسیقی و اساطیر

برای مطالعه فرهنگهای موسیقی غیر غربی ، مریام بررسی شش مبحث ذیل را الزامی می داند :

1.سازها

 2. متن ترانه ها

 3. تیپولوژی بومی و طبقه بندی آوازها

 4. وظیفه موسیقی دان و مقام اجتماعی او

 5.وظیفه بنیادی ( فونكسیون) موسیقی در ارتباط با سایر شئون فرهنگی

 6. موسیقی به عنوان فعالیتی خلاق

با توجه به آنچه گذشت ، می توان كلیه مباحث اتنوموزیكولوژی را در سه مبحث خلاصه كرد :

الف. تجزیه و تحلیل موسیقی های غیر غربی

ب. بررسی موسیقی در قالب همه شئون فرهنگی

ج. تاریخ موسیقی فرهنگهای غیر غربی بر مبنای منابع و ماخذ موجود .

 از جمله این منابع و ماخذ باید رسالات موسیقی ، تحقیقات باستان شناسی ، ماخذ ادبی ، تساویر وغیره نام برده شود . با وجود این ، اكثر تحقیقات اتنوموزیكولوژی ، تجزیه و تحلیل موسیقی موجود فرهنگهای غیر غربی را مد نظر دارند . مسلما تجزیه وتحلیل موسیقی های غیر غربی از اهمیت ویژه ای بر خوردار است ، اما سایر مباحث اتنوموزیكولوژی نیز به همان اندازه حائز اهمیت بوده و لازم وملزوم یكدیگرند .

بررسی موسیقی های غیر غربی اكثرا به وسیله محققین اروپایی صورت پذیرفته است . این تحقیقات در بسیاری از موارد موسیقی های غیر اروپایی را صرفا بر اساس دیدگاه غربی مورد تحلیل قرار می دهند و نتیجتا عاری از نقص نیستند . محققین اروپایی معمولا موسیقی های غیر غربی را جدا از این فرهنگ ها بررسی می كنند . بی شك تحقیق در زمینه این موسیقی ها زمانی می تواند خالی از نقصان باشد كه توسط محققین همان فرهنگها انجام شوند.

 منبع : سایت تبیان زنجان

برو به انجمن
انجمن فعال در هفته گذشته
مدیر فعال در هفته گذشته
آخرین مطالب
  • آلبوم تصاویر بازدید از کلیسای جلفای...
    آلبوم تصاویر بازدید اعضای انجمن نصف جهان از کلیسای جلفای اصفهان.
  • بازدید از زیباترین کلیسای جلفای اصفهان
    جمعی از کاربران انجمن نصف جهان، در روز 27 مردادماه با همکاری دفتر تبیان اصفهان، بازدیدی را از کلیسای وانک، به عمل آورده‌اند. این کلیسا، یکی از کلیساهای تاریخی اصفهان به شمار می‌رود.
  • اعضای انجمن در خانه شهید بهشتی
    خانه پدری آیت الله دکتر بهشتی در اصفهان، امروزه به نام موزه و خانه فرهنگ شهید نام‌گذاری شده است. اعضای انجمن نصف جهان، در بازدید دیگر خود، قدم به خانه شهید بهشتی گذاشته‌اند.
  • اطلاعیه برندگان جشنواره انجمن‌ها
    پس از دو ماه رقابت فشرده بین کاربران فعال انجمن‌ها، جشنواره تابستان 92 با برگزاری 5 مسابقه متنوع در تاریخ 15 مهرماه به پایان رسید و هم‌اینک، زمان اعلام برندگان نهایی این مسابقات فرارسیده است.
  • نصف جهانی‌ها در مقبره علامه مجلسی
    اعضای انجمن نصف جهان، در یك گردهمایی دیگر، از آرامگاه علامه مجلسی و میدان احیا شده‌ی امام علی (ع) اصفهان، بازدیدی را به عمل آوردند.