• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
انجمن ها > انجمن معارف > صفحه اول بحث
لطفا در سایت شناسائی شوید!
معارف (بازدید: 1391)
يکشنبه 19/6/1391 - 15:45 -0 تشکر 553489
قرض الحسنه

تعریف قرض الحسنه
لغوی:
واژه «قرض» در ریشه لغوی به معنی بریدن است.( از این رو عرب به قیچی كه برّنده است، مقراض می گویند.)
 
اصطلاحی:
قرض عبارت است از تملیك كردن مالى به دیگرى به این شكل كه پرداختن عین آن مال، یا مثل آن و یا قیمت آن بر عهده او باشد. (لازم به تذكر است كه قرض دادن به قرض پول، منحصر نیست. بلكه شامل قرض كالاهای مختلف نیز می شود. مثلاً همسایه ای می خواهد عروسی كند و نیاز به فرش و ظرف دارد، شما به مدّت یك هفته یا یك ماه، مقداری ظرف و فرش به او قرض می دهید. این كار نیز قرض الحسنه است)

يکشنبه 19/6/1391 - 15:46 - 0 تشکر 553491

قرض الحسنه از دیدگاه قرآن

سوره مائده آیه 2:


وَتَعَاوَنُواْ عَلَى الْبرِّ وَالتَّقْوَى وَلاَ تَعَاوَنُواْ عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ شَدِیدُ الْعِقَابِ

«یکدیگر را درکارهای نیک و احسان و پرهیزگاری یاری کنید و برگناه و ستم و تعدی همدست نشوید و از خدا بترسید که عقوبت او شدید است.»

یكی از اصل های مهمّ اسلامی، اصل قرض الحسنه (وام دادن بدون سود) می باشد كه درقرآن و زندگی امامان علیهم السلام اهتمام بسیاری به آن داده شده است. واژه «قرض» درریشه لغوی به معنی بریدن است. از این رو عرب به قیچی كه برّنده است، مقراض میگویند. استعمال این واژه در وام بدون بهره، از این رو كه انسان وقتی می تواند بهچنین كار نیكی توفیق یابد كه دلبستگی به مال و ثروت را از خود ببرّد و قطع كند، وگرنه به چنین توفیقی نخواهد رسید و معنی دیگر بریدن این است كه قرض دهنده قسمتی ازاموالش را جدا كرده و به قرض گیرنده می دهد. لازم به تذكر است كه قرض دادن به قرض پول، منحصر نیست. بلكه شامل قرض كالاهای مختلف نیز می شود مثلاً همسایه ای می خواهدعروسی كند و نیاز به فرش و ظرف دارد، شما به مدّت یك هفته یا یك ماه، مقداری ظرف وفرش به او قرض می دهید. این كار نیز قرض الحسنه است. كوتاه سخن اینكه: به طور كلیت وفیق به انفاق های مالی به بریدگی و وارستگی بستگی دارد. چرا كه اگر انسان به ثروت دنیا وابسته باشد و از آن دل نكند، هرگز حاضر نمی شود به انسان نیازمندی وام بدون بهره بدهد.

يکشنبه 19/6/1391 - 15:47 - 0 تشکر 553492

در داستان حضرت ابراهیم خلیل علیه السلام در رابطه با اطمینان و یقین به معاد،خداوند به او فرمود: چهار پرنده را بگیر و آنها را ذبح كن و گوشت آنها را مخلوطكرده و ده قسمت كن و هر جزیی از آن را روی كوهی بگذار و سپس در جایی بنشین و آن چهار پرنده را به اذن خدا صدا بزن آنها زنده می شوند و نزد تو پرواز می كنند. ابراهیم چنین كرد و آنها زنده شدند و نزد ابراهیم آمدند. قلب ابراهیم علیه السلام سرشار از یقین به معاد و زنده شدن مردگان در قیامت شد (مجمع البیان، ج 2، ص 373،ذیل آیه 260 بقره)

يکشنبه 19/6/1391 - 15:47 - 0 تشکر 553493

مرحوم شیخ صدوق روایت می كند كه این چهار پرنده عبارت بودند از: طاووس، كركس،خروس و مرغابی كه هر كدام از اینها به یكی از صفات رذیله انسان اشاره می كند؛ طاووس اشاره به دلبستگی زینت دنیا است، كركس اشاره به آرزوی دراز، خروس اشاره به طغیان شهوت جنسی، و مرغابی اشاره به حرص است. اگر انسان این چهار صفت را از خود دور كندمی تواند به كمالات عالی انسانی نائل شود. (خصال صدوق، باب الاربعه، ص 216). مولانادر كتاب مثنوی، این مطلب را با اندكی تفاوت، به صورت شعر بیان كرده:

تو خلیل وقتی ای خورشید هُش    ***      این چهار اطیار رهزن را بكش
خُلق را گرزندگی خواهی ابد      ***      سر ببر زین چار مرغ شوم و بد
(مثنوی، آغاز دفتر پنجم)

يکشنبه 19/6/1391 - 15:48 - 0 تشکر 553494

توضیح بیشتر اینكه؛ عبادات بر دو گونه است: غیر مالی و مالی. عبادات غیر مالی مانند: نماز، روزه و... عبادات مالی مانند: خمس، زكات، قرض الحسنه و... در عبادات مالی باید دست در جیب كرد و از علاقه به مال و پول برید، زیرا گذشتن از مال و ثروت مشكل و دشوار است. قرض الحسنه علاوه بر اینكه یك مسأله اجتماعی است یك مسأله اخلاقی نیز است. زیرا اوّلاً روح محبّت و تعاون كه یك صفت ممتاز اخلاقی است موجب رواج قرض الحسنه در جامعه می شود، و ثانیاً این كار نیك، روح برادری و عطوفت را زنده می سازدو موجب سلامت جامعه از ربا و پیامدهای شوم و ویرانگر آن می شود. از این رو درروایات اسلامی به یكی از حقوق مؤمنان نسبت به همدیگر یاد شده است، از جمله امام باقر علیه السلام در ضمن شمارش حقوق مؤمن نسبت به مؤمن، فرمود: «و یفرّج عنه كربته و یقضیدینه؛از حقوق مؤمن بر مؤمن این است كه اندوه او را برطرف سازد، و قرضش راادا كند» (اصول كافی، ج 2، ص 169).

يکشنبه 19/6/1391 - 15:48 - 0 تشکر 553496

قرض الحسنه درقرآن 
در قرآن، سیزده بار با واژه های گوناگون، سخن از قرض به میان آمده و با آن تأكید شده است. در هر جا كه كلمه «قرض» آمده به دنبال آن كلمه «حَسناً» نیز آمده است. ( مانند آیه 245 بقره، 12مائده، 18 حدید، 17 تغابن و 20 مزّمّل). از این رو در اسلام به وام بی بهره «قرض الحسنه» می گویند. این تركیب بیانگر آن است كه قرض دادن باید به صورت نیكو انجام شود. نیكویی آن را می توان از چند جهت تصوّر كرد: 1. آبرومندانه باشد. 2. بی منّت باشد. 3. بدون چشم داشت به سود و بهره باشد. 4. برای خشنودی خداباشد. 5. از روی میل و علاقه باشد. از جمله در آیات زیر به موضوع قرض الحسنه پرداخته شده است:

يکشنبه 19/6/1391 - 15:49 - 0 تشکر 553497

در آیه 12 سوره مائده می خوانیم كه خداوند به بنی اسرائیل فرمود: « ...اقمتم الصلوة و آتیتم الزکوة وآمنتم برسلی و عزرتموهم وَ أَقْرَضْتُمُ اللَّهَ قَرْضاً حَسَناً لَأُكَفِّرَنَّعَنْكُمْ سَیِّئاتِكُمْ وَ لَأُدْخِلَنَّكُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِی مِنْ تَحْتِهَاالْأَنْهارُ؛ اگر نماز به پا دارید و زكات بدهید و به رسولانم ایمان بیاوریدو آنها را یاری كنید و قرض الحسنه به خدا بدهید، گناهان شما را محو می كنم و شما رادر باغ هایی از بهشت كه نهرها از زیر درختانش جاری است وارد می كنم». در این آیه دررابطه با قرض الحسنه چند نكته وجود دارد. نخست اینكه: این دستور به قدری مهم است كه پس از نماز و زكات و ایمان و یاری رسولان خدا، ذكر شده، دوم اینكه: این دستور درادیان پیشین نیز از دستورهای مهم خدا بوده است. سوّم اینكه: پاداش آن بخشش گناهان وبهشت پرنعمت است. چهارم آنكه: قرض الحسنه، قرض دادن به خداست یعنی مورد پذیرش حقّاست و خدا دستش را به جای دست مستمند قرار می دهد.

يکشنبه 19/6/1391 - 15:50 - 0 تشکر 553498

در آیه 20 سوره مزّمّل می خوانیم: «... وَ أَقِیمُوا الصَّلاةَ وَ آتُواالزَّكاةَ وَ أَقْرِضُوا اللَّهَ قَرْضاً حَسَناً... ؛و نماز را برپا داریدو زكات را ادا كنید و به خدا قرض الحسنه دهید». در این آیه سه نكته قابل توجّه است؛نخست اینكه: قرض الحسنه، بعد از نماز و زكات به عنوان سوّمین دستور ذكر شده كه بیانگر اهمیّت آن است. دوم آنكه: قرض الحسنه قرض دادن به خداست. اشاره به اینكه گویی قرض دهنده با خدا معامله می كند و خداوند قرض او را می پذیرد. سوم اینكه: این اصل مقدّس مانند نماز و زكات، باید در سطح وسیع و همگانی انجام شود به همین جهت درآیه فوق با واژه جمع، به عموم مردم از زن و مرد، خطاب شده است.

يکشنبه 19/6/1391 - 15:50 - 0 تشکر 553501

در آیه 17 تغابن می خوانیم: «إِنْ تُقْرِضُوا اللَّهَ قَرْضاًحَسَناً یُضاعِفْهُ لَكُمْ وَ یَغْفِرْ لَكُمْ وَ اللَّهُ شَكُورٌ حَلِیمٌ؛اگر به خدا قرض الحسنه دهید، آن را برای شما چند برابر سازد و شما را میبخشد و خداوند تشكّركننده و بردبار است». در آیه 245 بقره نظیر این آیه با اندكی تفاوت آمده است(من ذا الذییقرض الله قرضا حسنا فیضاعفه له اضعافا کثیرة؛کیست که به خدا وام نیکو دهدتا چندین برابرش افزون کند؟». در این آیه نیز به چندنكته در ارزش قرض دادن اشاره شده؛ نخست اینكه: قرض دادن به مؤمنان، قرض دادن بهخداست و مورد پذیرش حق است. دوم اینكه: قرض دادن موجب افزایش نعمت به چندین برابر مقدار قرض می گردد. سوم اینكه: موجب آمرزش گناهان از سوی خدا می شود. چهارم اینكه: خداوند از قرض دهنده تشكر می كند، یعنی آن را به نیكی می پذیرد و با پاداش های دنیوی و اخروی جبران می نماید.

يکشنبه 19/6/1391 - 15:51 - 0 تشکر 553502

در اینجا می فرماید: «انتقرضوا الله قرضا حسنا» اگر به خدا قرض بدهید قرض حسن. کلمه " قرض " معنایش در اصطلاح معمولی همین است که کسی مالی را به شخص دیگری به عنوان قرض بدهد تا بعد پس بگیرد. این دو گونه است: یک وقت هست که بدون هیچ گونه سودی و منفعتی آن را میدهد و پس می گیرد، این را می گویند قرض حسن. اما اگر سودی بخواهد، به هر نوع و به هر رنگی که باشد، این اسمش " ربا " ست که آن حرام ترین حرامهاست یعنی یک گناه بسیارکبیره است. این در مورد قرض. قرآن همین تعبیر را ذکر کرده است ولی در تعبیرات قرآن وقتی می فرماید که به خدا قرض الحسنه بدهید، هم شامل قرض الحسنه معمولی می شود و هم شامل امری دیگر. در مورد اول، معنای آیه این می شود: آنچه که شما به بندگانی که نیازمند به قرض هستند بدون چشم داشت و سود قرض بدهید گویی به خدا قرض داده اید، اجرش را از خدا بخواهید. ولی آیه قرآن منحصر به این نیست. هر نوع عمل خیری را قرآن قرض الحسنه تلقی می کند، مخصوصا خیرات مالی را، یعنی آنچه را که شما انفاق می کنید. انفاقاتی که در راه خدا می کنید در واقع به خدا قرض داده اید، یعنی هیچ انفاقی ازانسان نیست که از دست برود. همین که انفاق می کنید باز در واقع به خدا قرض الحسنه داده اید.

يکشنبه 19/6/1391 - 15:52 - 0 تشکر 553503

سوره بقره آیه 245:


مَّن ذَا الَّذِى یُقْرِض اللَّهَ قَرْضاً حَسناً فَیُضعِفَهُ لَهُ أَضعَافاًكثِیرَةً وَ اللَّهُ یَقْبِض وَ یَبْصط وَ إِلَیْهِ تُرْجَعُونَ

كیست كه به خدا قرضالحسنهاى دهد، (و از اموالى كه خدا به او بخشیده ، انفاق كند،) تا آن را براى او،چندین برابر كند؟ و خداوند است كه (روزى بندگان را) محدود یا گسترده مى سازد، (وانفاق ، هرگز باعث كمبود روزى آنها نمى شود). و به سوى او باز مى گردید (و پاداشخود را خواهید گرفت).


در شان نزول آیه ، چنین نقل كرده اند كه : روزى پیامبر اكرم (صلىالله علیه و آله و سلم ) فرمود: هر كس ‍ صدقه اى بدهد دو برابر آن در بهشت خواهدداشت ، ابو الدحداح انصارى عرض كرد، اى رسول خدا من دو باغ دارم اگر یكى از آنها رابه عنوان صدقه بدهم دو برابر آن را در بهشت خواهم داشت ، فرمود: آرى ، عرض ‍ كرد: ام الدحداح نیز با من خواهد بود فرمود: آرى، عرض كرد: فرزندان نیز با منند؟ فرمود: آرى ، سپس او باغى را كه بهتر بود، به عنوان صدقه به پیامبر (صلى الله علیه و آله وسلم) داد، آیه فوق نازل شد، و صدقه او را دو هزار هزار برابر براى او كرد و این است معنى اضعافا كثیرة.ابو الدحداح بازگشت و همسرش ام الدحداح و فرزندان را درآن باغى دید كه صدقه قرار داده بود به در باغ ایستاد و نخواست وارد آن شود، و همسرش را صدا زد و گفت : من این باغ را صدقه قرار داده ام و دو برابرش را در بهشت خریدارىكرده ام و تو و فرزندان نیز با من خواهید بود، همسرش گفت مبارك است آنچه را فروخته و آنچه را خریده اى ، پس همگى از باغ خارج شدند و آن را به پیامبرتسلیم كرد، پیامبر (صلى الله علیه و آله و سلم ) فرمود: چه بسیار نخله هائى در بهشت كه شاخه هایش براى ابى الدحداح آویزان شده است.

برو به انجمن
انجمن فعال در هفته گذشته
مدیر فعال در هفته گذشته
آخرین مطالب
  • آلبوم تصاویر بازدید از کلیسای جلفای...
    آلبوم تصاویر بازدید اعضای انجمن نصف جهان از کلیسای جلفای اصفهان.
  • بازدید از زیباترین کلیسای جلفای اصفهان
    جمعی از کاربران انجمن نصف جهان، در روز 27 مردادماه با همکاری دفتر تبیان اصفهان، بازدیدی را از کلیسای وانک، به عمل آورده‌اند. این کلیسا، یکی از کلیساهای تاریخی اصفهان به شمار می‌رود.
  • اعضای انجمن در خانه شهید بهشتی
    خانه پدری آیت الله دکتر بهشتی در اصفهان، امروزه به نام موزه و خانه فرهنگ شهید نام‌گذاری شده است. اعضای انجمن نصف جهان، در بازدید دیگر خود، قدم به خانه شهید بهشتی گذاشته‌اند.
  • اطلاعیه برندگان جشنواره انجمن‌ها
    پس از دو ماه رقابت فشرده بین کاربران فعال انجمن‌ها، جشنواره تابستان 92 با برگزاری 5 مسابقه متنوع در تاریخ 15 مهرماه به پایان رسید و هم‌اینک، زمان اعلام برندگان نهایی این مسابقات فرارسیده است.
  • نصف جهانی‌ها در مقبره علامه مجلسی
    اعضای انجمن نصف جهان، در یك گردهمایی دیگر، از آرامگاه علامه مجلسی و میدان احیا شده‌ی امام علی (ع) اصفهان، بازدیدی را به عمل آوردند.
  • وبگردی