• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
انجمن ها > انجمن مهدویت > صفحه اول بحث
لطفا در سایت شناسائی شوید!
مهدویت (بازدید: 81)
جمعه 13/5/1391 - 10:13 -0 تشکر 489658
عدالت گسترى در حكومت مهدوى

 امام مهدى(عج) پیام‏آور عدالت
در دوران ظهور، اصل عدالت در همه مسائل كلى و فرعى هستى جریان مى‏یابد، به‏گونه‏اى كه هیچ ستمى به احدى روا نمى‏شود، چنان‏كه امام رضا7 مى‏فرماید:
خدا به وسیله وى زمین را از هرگونه ستمى پاك مى‏گرداند و آن‏گاه كه ظهور كند، قانون عادلانه را در بین مردم رواج مى‏دهد؛ در نتیجه، هیچ كس به كس دیگر ظلم روا نمى‏دارد.
(كمال الدین، ج 2، ص 372)
امام كاظم7 درباره آیه كریمه »یُحیىِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها؛ زمین را پس از مردن زنده مى‏كند« (روم: 24) فرمود:
این زنده كردن زمین با باران نیست، بلكه خداوند مردانى را برمى‏انگیزد تا عدالت را زنده كنند، پس زمین در پرتو عدل زنده مى‏شود و بى‏گمان، اجراى حد خدا در زمین، مفیدتر از چهل روز بارندگى است.
(مكیال المكارم، ج 1، ص 81)
آن‏گاه كه روزگار حاكمیت آن امام موعود فرا رسد، طعم شیرین عدالت به همه جهانیان چشانده مى‏شود. امام باقر7 در این‏باره مى‏فرماید:
پس از ظهور مهدى(عج) هیچ حقى از كسى بر عهده دیگرى نمى‏ماند، مگر آنكه آن حضرت آن را مى‏ستاند و به صاحب حق مى‏دهد.
(تفسیر عیاشى، ج 1، ص 62)
امنیت، یكى از شاخصه‏هاى حكومت مهدوى
یكى از ویژگى‏هاى حكومت حضرت مهدى(عج)، برقرارى صلح و امنیت است، همان‏گونه كه امام حسن مجتبى7 در حدیثى مى‏فرماید:
»در دوران سلطنت و دوران فرمان‏روایى او، درندگان با یكدیگر آشتى مى‏كنند«.
(طبرسى، احتجاج، ج 2، ص 291)
افزون بر روایت‏ها، در بسیارى از كتاب‏هاى آسمانى هم بر این امر تصریح شده است، براى مثال در كتاب اشعیاى نبى آمده است:
مسكینان را به عدالت داورى خواهد كرد، براى مظلومان زمین به راستى حكم خواهد كرد، گرگ با بره سكونت خواهد كرد و پلنگ با بزغاله خواهد خوابید و گوساله پروارى و شیر با هم و طفل كوچك، آنها را خواهد راند. در تمام كوه مقدس من، ضرر و فسادى نخواهند كرد، زیرا جهان از معرفت خداوند پر خواهد شد.
(»عهد عتیق« اشعیاى نبى، فصل 11، بند 1 - 10)
نبى مكرم اسلام در بیانى كوتاه، امنیت و آرامش را این‏گونه نشان مى‏دهد:
»زنى بر هودجى نشسته، از حجاز تا عراق در كمال آسایش طى طریق مى‏كند و از چیزى نمى‏هراسد«.
(كنزالعمال، ج 14، ص 572)
و امام باقر7 در فرازى دیگر مى‏فرماید: »حتى لا یُرى اَثَرٌ مِنَ الظلم؛ تا جایى كه دیگر نشانى از ظلم دیده نمى‏شود«.
(طبرسى، تفسیر مجمع البیان، ج 7، ص 88)
امام صادق7 نیز گستره عدل مهدوى را در جمله‏اى بسیار زیبا این‏گونه بیان مى‏كند: »به خدا سوگند! عدالت او در داخل خانه‏هایشان به آنها مى‏رسد، همان‏گونه كه سرما و گرما به داخل خانه‏هایشان نفوذ مى‏كند«.
(نعمانى، الغیبة، ص 297)
اینها اندكى از بسیار و قطره‏اى از دریاى روایت‏هاى وارد شده از امامان نور است درباره گستره عدلِ تنها بازمانده حجج الهى و تنها ذخیره پروردگار براى نمایش عدل و داد بر فراز پهن دشت جهان.

عدالت فراگیر مهدوى

با ظهور مهدى(عج) عدالت و امنیت، فرجامى خوش مى‏یابد. امام على7 درباره عدالت گسترى و ایمنى عصر ظهور و سرشارى آن دوره از این بركت‏ها، مى‏فرماید:
اگر به تحقیق قائم ما قیام كند، به واسطه ولایت و عدالت او، آسمان آن‏چنان كه باید ببارد مى‏بارد و زمین نیز رستنى‏هایش را بیرون مى‏دهد و كینه از دل‏هاى بندگان زدوده مى‏شود و میان دد و دام آشتى برقرار مى‏شود، به گونه‏اى كه یك زن میان عراق و شام پیاده خواهد رفت و آسیبى نخواهد دید و هر جا قدم مى‏گذارد، همه سبزه و رستنى است.
(تحف العقول، ص 110)
از این دسته روایات‏ها برمى‏آید كه در حكومت مهدى(عج)، عدالت فراگیر است و همه بهره‏هاى آسمان و زمین بدون تبعیض نصیب همگان خواهد شد، همان‏گونه كه امام حسین7 در فرازى مهم مى‏فرماید: »هنگامى كه قائم قیام مى‏كند، عدل گسترده مى‏شود و این گستردگى عدالت، نیكوكار و فاجر را دربرمى‏گیرد«.
(بحارالانوار، ج 27، روایت 24، ص 90)
از دیگر نشانه‏هاى بى‏نظیر حكومت مهدوى، تقسیم درست و برابر بیت‏المال و اموال مشترك عمومى است، چنان‏كه امام باقر7 فرموده است:
وقتى قائم اهل بیت قیام كند، [بیت المال] را با مساوات تقسیم مى‏كند و نسبت به شهروندان عدل مى‏ورزد. پس هر كس او را اطاعت كند، خدا را اطاعت كرده است و سركشى نسبت به او، همانند سركشى و گناه نسبت به خداست.
(همان، ج 52، روایت 103، ص 350)
بدیهى است كه عدالت گسترى حضرت مهدى(عج) خود، زمینه‏ساز تقویت و پایندگى مشروعیت حكومت ایشان خواهد بود و دل‏هاى بیشتر مردم را جذب خواهد كرد. پیامبر گرامى اسلام در این‏باره روایت مى‏كند:
»وى زمین را از عدل و قسط پر مى‏كند، همان‏گونه كه از ستم و جفاكارى پر شده بود. هم، ساكنان آسمان و هم، ساكنان زمین از او خشودند«.
(همان، ج 1، ح 11، ص 591)
عدالت و امنیت، همواره از آرزوهاى دیرینه ساكنان زمین و سرلوحه دعوت انبیا و اولیاى الهى بوده است كه سرانجام، امام عصر(عج) این نهضت را به اذن خداوند با خوشى به پایان خواهند برد و فرد فرد آدمیان بدون هیچ‏گونه تبعیض و گزینشى، طعم شیرین عدالت و امنیت مهدوى را خواهند چشید. آسمان‏ها و زمین نیز با پیشه كردن عدالت، همه نعمت‏هاى خود را در اختیار بشر قرار مى‏دهند و ترس و ناامنى و بى‏عدالتى، جاى خود را به آرامش و عدل خواهد داد. عدالت مهدوى حكم مى‏كند كه ملاك گزینش كارگزاران نیز شایستگى و كاردانى آنها باشد.

فقرزدایى در حكومت مهدوى

اسلام با پذیرش كامل »معیار نیاز« كه مبتنى بر حق زندگى براى همگان است، تداوم فقر را تحمل نمى‏كند و با آن به شدت مبارزه مى‏كند. یكى از نگرانى‏هاى بزرگ اولیاى الهى، پیامبر گرامى اسلام و امیرمؤمنان على7، در تمامى لحظه‏هاى زندگى‏شان این بود كه فقر و نابرابرى را از چهره افراد جامعه بزدایند و از راه كسب و كار آبرومندانه و به كارگیرى سیاست‏هاى صحیح اقتصادى، درآمدى كافى و حلال براى مردم فراهم شود.
حكومت حق، شرایطى را ایجاد مى‏كند كه در آن، مردم كمترین امكانات اساسى زندگى را داشته باشند و براى همه كسانى كه جویاى كارند، امكان كار فراهم باشد و افرادى هم كه درآمد كافى ندارند یا به هر علتى نمى‏توانند كار كنند، درآمدى به اندازه نیازشان دریافت كنند.
امام على7 در دوران حكومت كوتاه خود، دست كم در كوفه جزئى‏ترین امكانات اساسى را براى عموم مردم تأمین كرد، چنان كه خود مى‏فرمود:
»كسى در كوفه نیست كه در رفاه به سر نبرد، حتى پایین‏ترین افراد نان گندم مى‏خورد، سرپناه دارد و از آب گوارا مى‏نوشد«.
(همان، ج 40، ص 327)
امام زمان(عج) نیز پس از امامان معصوم: در زدودن فقر مى‏كوشد و نه تنها فقر را كاهش مى‏دهد، بلكه به حذف كامل آن توفیق مى‏یابد. از یك سو سرمایه‏هاى مادى فزونى مى‏یابد و رشد اقتصادىِ پایدار پدید مى‏آید و از دگر سو این امكانات، عادلانه توزیع مى‏شود و فشار و ستم سودجویان زیاده‏خواه از بین مى‏رود. سرانجام، مردم نیز سرشار از روحى الهى و آراسته به اخلاق و معرفت و تقوا مى‏شوند، چنان‏كه دامنه حرص و آز كه سرچشمه گناهانى چون تكاثر و بخل و احتكار و تنازع است، برچیده مى‏شود.
از پیامبر اكرم6 روایت است: »در زمان مهدى(عج) مال خرمن مى‏شود، هر كس نزد مهدى آید و گوید به من مالى ده! مهدى بى‏درنگ بگوید بگیر«.
(بحارالانوار، ج 51، ص 88)
و اینكه خود مردم هم نیازهاى یكدیگر را با جان و دل برآورده مى‏كنند. از امام باقر7 در این‏باره سخنى هست كه:
هنگامى كه قائم7 قیام كند، رفاقت و دوستى خالصانه (در میان مردم) رایج مى‏شود. اگر مردى دست در جیب برادرش فرو بَرَد و به اندازه نیازش بردارد، برادرش او را منع نمى‏كند.
(همان، ج 52، ص 372)

عزل و طرد كارگزاران ناصالح

منش رفتارى امیرالمؤمنین على7 با كارگزاران خود، از نمونه‏هاى عالى تأكید عملى امامان معصوم بر لزوم عدالت‏گسترى كارگزار است. برخوردهاى آموزنده حضرت با برخى از كارگزاران خطاكار حتى در خطاهاى كوچك، از نمونه‏هاى شایان ذكر در سیره ایشان است، براى مثال مى‏توان به نامه توبیخ‏آمیز آن حضرت به عثمان بن حنیف، والى بصره به خاطر شركت در مجلس میهمانى یكى از اشراف بصره اشاره كرد.
(نك: نهج‏البلاغه، نامه 53)
این‏گونه دقت و بررسى در عملكرد كارگزاران، از عدالت و سلامت فكرى و عملى حكومت حكایت دارد.
درباره كارگزاران حكومت حضرت حجت7 پس از ظهور نیز اوصافى در برخى روایت‏ها آمده است كه هم نشان از عدالت و تقواى كم‏نظیر آنان دارد و هم از صلاحیت و تلاش و استقامت آنان سخن مى‏گوید.
امام سجاد7 درباره یاوران و كارگزاران حضرت حجت مى‏فرماید:
هنگامى كه قائم ما قیام كند، خداوند از دل‏هاى شیعیان ما دفع آفت كند و دل‏هایشان را چون پاره‏هاى آهن كند و قوّت یك تن از آنان را همچون قوّت چهل مرد سازد و آنان حاكمان الهى بر روى زمین باشند.
(بحارالانوار، ج 52، ص 317)
امام صادق7 نیز در توصیف آنان فرموده است:
همانا یكى از آنان، قوّت چهل مرد دارد و قلبش از پاره‏هاى آهن محكم‏تر است. اگر بر كوه‏هاى آهن عبور كنند، آنها را (مى‏توانند از جاى كنند) و شمشیرها را رها نسازد، جز با رضاى الهى.
(همان، ص 327)
عدالت گرایى در عزل و نصب كارگزاران مهدوى در عصر غیبت صغرا را، از بررسى نوع برخورد آن حضرت با برخى از مسئولان حكومتى كه كجروى را پیشه كارهایشان ساختند، مى‏توان دریافت. براى نمونه، این روایت كاملاً گویاى این مطلب است: 
ابوجعفر محمد بن على شلمغانى، معروف به ابن ابى الغراقى به عنوان دستیار سومین سفیر ناحیه مقدسه - حسین بن‏روح نوبختى - مشغول فعالیت بود. ایشان به ویژه در دوره اختفا و استتار حسین بن‏روح، نقش اصلى را به عنوان جانشین وى ایفا مى‏كرد و شیعیان به او مراجعه مى‏كردند. ولى شلمغانى با وجود این سابقه مهم و نیز جایگاه علمى‏اش، راه انحراف در پیش گرفت و این امر نه تنها به عزل و طرد وى انجامید، بلكه سرانجام به صدور لعن او از سوى ناحیه مقدسه منجر شد.
(الغیبة، صص 183، 239، 248 و 251)

عدالت اقتصادى در حكومت مهدوى

اجراى عدالت اقتصادى به عوامل گوناگونى بستگى دارد كه از مهم‏ترین آنها، عدالت در بخش تولید و توزیع است. از نشانه‏هاى این‏گونه عدالت در دولت مهدى(عج)، این است كه امكانات تولید به طور یكسان در اختیار همگان است و هر فرد مى‏تواند از نعمت‏ها و موقعیت‏هاى طبیعى براى تولید مفید بهره بگیرد.
بدین ترتیب، افراد بسیارى به حرفه سالم روى مى‏آورند و هر كس به اندازه همت و توان خود فرصت رشد و پیشرفت مى‏یابد. البته این همه به منظور رفع نیازهاى واقعى جامعه است، یعنى تولید در مسیر خواست‏ها و نیازهاى اجتماع. بنابراین، هم تولید كنندگان بهره‏مند مى‏شوند و هم عموم جامعه به رشد و رفاه اقتصادى مى‏رسند.
در عین حال، از عوامل مهم ظلم‏هاى اقتصادى، بى‏عدالتى در زمینه توزیع است. تقسیم ثروت ملى به صورت نابرابر و غیرمنطقى، شكاف طبقاتى گسترده‏اى را میان درآمدها ایجاد مى‏كند. از این‏رو، تأثیر عدالت مهدوى بر عرصه اقتصادى، تقسیم اموال عمومى به شكل مساوى در میان مردم است. پیامبر اكرم6 مى‏فرماید:
به مهدى بشارتتان مى‏دهم، او در میان امت من برانگیخته مى‏شود و ساكنان آسمان و زمین از او خشنود خواهند بود. او اموال را به درستى تقسیم مى‏كند. مردى پرسید: مقصود چیست؟ فرمود: [بیت‏المال] به شكل مساوى میان مردم تقسیم مى‏كند.
(بحارالانوار، ج 51، ص 81)
امام باقر7 در روایتى فرموده است: »آن حضرت (اموال را) برابر تقسیم مى‏كند و میان همه مردم با نیكوكار و بدكار به عدالت رفتار مى‏كند«.
(همان، ص 29)
از پى‏آمدهاى عدالت اقتصادى در جامعه مهدوى، بهره‏مندى همه افراد جامعه از یك زندگى مادى مطلوب و آبرومندانه است، به گونه‏اى كه افراد نیازى به درخواست مال از دیگران نداشته‏باشند.
زندگى در این سطح از رفاه، همراه با رشد عقلانى و پاكى درون و ریشه‏كنى صفات رذیله‏اى چون حرص و طمع از دل و جان انسان‏ها، همان حیات طیب است كه خداوند مى‏خواهد. زندگى‏اى كه در ساحت آن، رشد و تعالى معنوى مردم بهتر و سریع‏تر باشد. امام صادق7 درباره برخوردارى مردم از این سطحِ زندگى مى‏فرماید:
هنگام قیام قائم ما، زمین با نور خدایى روشن شود و شما به جست و جوى اشخاصى برمى‏آیید كه مال یا زكات بگیرند و كسى را نمى‏یابید كه از شما بپذیرد و مردمان همه به فضل الهى بى‏نیازگردند.
(همان، ج 52، ص 337)

عدالت قضایى در حكومت مهدوى

در تمامى جوامع بشرى، امر قضاوت جایگاهى ویژه دارد. شاهرگ حیات این دستگاه، اجراى عدالت در آن است. دادگسترى نیز تنها براى گسترش عدل و داد تأسیس شده است.
در عصر حاكمیت مهدى(عج)، عدالت در همه زوایاى زندگى اجتماعى جریان مى‏یابد. این عدالت به دستگاه‏هاى قضایى هم نفوذ مى‏كند و جریان دادرسى را بر اساس حق و عدل تنظیم خواهد كرد. از برخى روایت‏ها چنین برمى‏آید كه امام مهدى(عج) در قضاوت، مانند جد بزرگوارش امیرالمؤمنین على7 عمل مى‏كند و براى گرفتن بى‏كم و كاست حقوق مردم اصرار دارد؛ حتى اگر حق كسى زیر دندان دیگرى باشد، از زیر دندان آن غاصب بیرون مى‏كشد و به صاحب حق بازمى‏گرداند.
(منتخب الاثر، ج 2، ص 332)
در زمان حكومت آن دادگستر جهان، چنان عدالت مهدوى همگانى مى‏شود كه مردگان آرزو مى‏كنند كه به زندگى بازگردند و از بركات عدالت او بهره‏مند شوند.
(همان، ص 65)
امام صادق7 درباره عدالت قضایى در دولت مهدوى مى‏فرماید:
دنیا به پایان نخواهد رسید تا آنكه مردى از خاندان من ظهور كند. وى به شیوه داوود7 حكم خواهد كرد بینه نخواهد خواست و به هر كس حقش را اعطا خواهد كرد.
(بحارالانوار، ج 52، ص 338)
ره‏آورد چنین داورى عادلانه این است كه حتى اگر مظلومى نتواند براى اثبات حق خود به شاهد و گواهى دست یابد، به سبب این گونه قضاوت به حق خود خواهد رسید.

در انتظار عدالت مهدوى

حضرت مهدى(عج) كارگزاران ناشایست قضایى را بركنار مى‏كند و آنان را كه سیرت پسندیده دارند، به كار مى‏گمارد. شیوه مدیریتى ایشان در بركنارى عمال ادارى، همانند سیره امام على7 است. در جامعه مهدوى هیچ‏گونه نیرنگ بازى وجود ندارد و سیره كارگزاران او بر مدار عدل و قوانین عادلانه خواهد بود.
امام مهدى(عج) پس از ظهورش خود، عادلانه حكم مى‏كند و جامعه حكومتى خود را با فرهنگ عدالت پایه‏ریزى خواهد كرد. در این جامعه، عدالت، معیار و ملاك سنجش همه چیز است و همگان باید خود را با معیار عدالت مهدوى بسنجند و راه صحیح عدل و سعادت را انتخاب كنند تا ظلم و تبعیض به كلى از جامعه برچیده شود.
عدل موعود، در دعاى امام رضا7 براى صاحب الامر، به گونه‏اى بسیار زیبا تصویر شده‏است:
خدایا با قیام او ظلم و ستم را نابود ساز و بمیران و عدالت را ظاهر ساز و بر فراز آور، با قیام او دین محض الهى را جلوه‏گر كن كه از هر كژى و بدعتى بركنار و پاكیزه است. خدایا با نور عدالت او ظلمت‏هاى تو در توى ستمگران را برملا كن و آتش كفر با حلاوت عدالت او خاموش‏گردان.
(الطوسى، مصباح المجتهد، ص 409)
به راستى كه نام زیباى اباصالح، حلاوت‏بخش كام دل‏هاست و شمیم عدل را در رواق جان‏ها مى‏افشاند. امروز نگاهمان را فرش راهشان ساخته‏ایم تا مگر آن عدالت‏گستر منتظر از راه برسد و قسط و عدل را تحفه جهانیان منتظر سازد و ما همچنان در انتظار طلوعى نشسته‏ایم كه در آن، جهان را زیر پر و بال عدالت و رحمت خویش خواهد گرفت. ان شاء اللَّه.

نویسنده: سید حسین اسحاقی

اولین مدرسه عشق که تأســـیس شده 

درس عشق علی و فاطمه تدریس شده

گـل ادم چـو سـرشـتن به کاه از عـلــی

اولـین کلمه که آمـوختن علـی بود علـی

برو به انجمن
فعالترین ها در هفته گذشته
انجمن فعال در هفته گذشته
مدیر فعال در هفته گذشته
آخرین مطالب
  • آلبوم تصاویر بازدید از کلیسای جلفای...
    آلبوم تصاویر بازدید اعضای انجمن نصف جهان از کلیسای جلفای اصفهان.
  • بازدید از زیباترین کلیسای جلفای اصفهان
    جمعی از کاربران انجمن نصف جهان، در روز 27 مردادماه با همکاری دفتر تبیان اصفهان، بازدیدی را از کلیسای وانک، به عمل آورده‌اند. این کلیسا، یکی از کلیساهای تاریخی اصفهان به شمار می‌رود.
  • اعضای انجمن در خانه شهید بهشتی
    خانه پدری آیت الله دکتر بهشتی در اصفهان، امروزه به نام موزه و خانه فرهنگ شهید نام‌گذاری شده است. اعضای انجمن نصف جهان، در بازدید دیگر خود، قدم به خانه شهید بهشتی گذاشته‌اند.
  • اطلاعیه برندگان جشنواره انجمن‌ها
    پس از دو ماه رقابت فشرده بین کاربران فعال انجمن‌ها، جشنواره تابستان 92 با برگزاری 5 مسابقه متنوع در تاریخ 15 مهرماه به پایان رسید و هم‌اینک، زمان اعلام برندگان نهایی این مسابقات فرارسیده است.
  • نصف جهانی‌ها در مقبره علامه مجلسی
    اعضای انجمن نصف جهان، در یك گردهمایی دیگر، از آرامگاه علامه مجلسی و میدان احیا شده‌ی امام علی (ع) اصفهان، بازدیدی را به عمل آوردند.