• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
انجمن ها > انجمن ادب و هنر > صفحه اول بحث
لطفا در سایت شناسائی شوید!
ادب و هنر (بازدید: 257)
شنبه 9/2/1391 - 18:22 -0 تشکر 449000
هنر برای هنر رسالتی در شعر

هنر برای هنر رسالتی در شعر

مقوله شعر برای شعر تابع همان مقوله هنر برای هنر است. قرن‌هاست كه این چالش پردامنه و جنجال‌گرا در مجامع ادبی آكادمیك و غیرآكادمیك در مجامع سیاسی و اجتماع‌گرا و حتی زیرزمینی مطرح بوده است.همیشه برای شعر رسالتی ورای ارزش‌های هنری آن قائل بوده‌اند و خواسته‌اند كه شعر مثلا در خدمت مذهب باشد، در خدمت علم و فضیلت باشد، به دبستان‌های فلسفی و كلامی تعلق یابد، سیاست را و اهداف سیاسی را تبلیغ كند، به تحزب بگراید، در خدمت مظلومان و پابرهنگان باشد و رسالت‌های گونه‌گون دیگر از همین سنخ و صنف. شعر می‌تواند دارای تمام این رسالت‌ها و وظیفه‌ها باشد، اما به شرط آن‌كه در درجه اول هنری باشد، صبغه هنرمندانه و زیباگرانه‌ آن بر رنگ‌ها و خصوصیات دیگرش بچربد.شعر اگر هنری نباشد، ویژگی‌های هنرمندانه را به خود نگیرد، تنها كلامی است كه موزون و احتمالا مقفی و مردف سروده شده یا فارغ از این قیود به قصه‌های یادشده از قلم سراینده تراوش كرده. ما منظومه‌های زیادی داریم ـ در طول تاریخ ادبی ایران ـ كه تاریخی‌اند، فتحنامه‌اند، زندگی و جنگ‌های شاهان را می‌نمایانند، اما شعر نیستند. سروده‌های زیادی داریم كه برای تسهیل امر آموزش و انتقال راحت و آسان به مخاطبان، مسائل علمی را با بیان نظم به طالبان علم ارائه كرده‌اند. خیلی هم خوب بوده‌اند و مفید، اما شعر نبوده‌اند.من در ایامی كه عربی می‌خواندم «الفیه ابن مالك» كتاب بالینی‌ام بود و معظم آن را در حافظه‌ داشتم. الفیه (هزار بیت)‌ وزن داشت، قافیه داشت، منظوم بود، روان بود، مفید و مستوفی بود، اما شعر نبود. «دانشنامه میسری» نگاشته حكیم میسری كه كهن‌ترین مجموعه علم پزشكی به شعر فارسی است و آن را دكتر برات زنجانی با مقدمه دكتر مهدی محقق تصحیح و تحشیه كرده، منظوم است و دانش پزشكی را به زبان نظم بیان می‌كند. خیلی هم خوب است، اما شعر نیست. یا نصاب الصبیان و لغتنامه‌هایی كه موزون و منظوم نوشته شده‌اند، اینها همه از مقوله نظم‌اند و به‌آموزش كمك چشمگیری می‌كنند، اما شعر نیستند. وقتی كه صرف میر در جامع‌المقدمات را شروع كردیم، در ایام صباوت خواندیم: هركه خواند صرف میرمیر را / بشكند هم قفل و هم زنجیر راوقتی می‌خواستیم حروف جر را یاد بگیریم و در حافظه خود نگه داریم، می‌خواندیم: با وتا و كاف و لام و واو و منذ و مذ، قلا/ رب، حاشا من عدا فی عن علی حتی الی یا برای یادگیری حروف عله می‌خواندیم: حرف عله سه بود ای طلبه واو و یا و الف منقلبه اما كدام زیبایی شاعرانه در این ابیات نهفته است؟ واقعیت این است كه هیچ.كوشش برای هرچه ساده‌تركردن شعر و مردمی‌تركردن آن كوشش غیرضروری است. هیچ لزومی ندارد كه شعر ساده باشد. زیبایی در همان ابهام‌های نهفته در لایه‌های پنهان و زوایا و خفایای زندگی نهفته است. سهل و ممتنع‌بودن شعر كه همیشه در مورد سعدی آن را یكی از ویژگی‌های ممتاز و مطلوب شعرش دانسته‌اند نظریه صحیحی نیست. چیزی كه خیلی سهل است،‌ آسان‌یاب است، سهل‌الحصول است، طبعا زیبا نیست.این لایه‌های پنهان و پرسایه، روش زندگی هستند كه ما را به طرف خود جذب می‌كند نه صراحت‌های بی‌نیاز از در و پنجره. منبع : جام جم

 

برو به انجمن
انجمن فعال در هفته گذشته
مدیر فعال در هفته گذشته
آخرین مطالب
  • آلبوم تصاویر بازدید از کلیسای جلفای...
    آلبوم تصاویر بازدید اعضای انجمن نصف جهان از کلیسای جلفای اصفهان.
  • بازدید از زیباترین کلیسای جلفای اصفهان
    جمعی از کاربران انجمن نصف جهان، در روز 27 مردادماه با همکاری دفتر تبیان اصفهان، بازدیدی را از کلیسای وانک، به عمل آورده‌اند. این کلیسا، یکی از کلیساهای تاریخی اصفهان به شمار می‌رود.
  • اعضای انجمن در خانه شهید بهشتی
    خانه پدری آیت الله دکتر بهشتی در اصفهان، امروزه به نام موزه و خانه فرهنگ شهید نام‌گذاری شده است. اعضای انجمن نصف جهان، در بازدید دیگر خود، قدم به خانه شهید بهشتی گذاشته‌اند.
  • اطلاعیه برندگان جشنواره انجمن‌ها
    پس از دو ماه رقابت فشرده بین کاربران فعال انجمن‌ها، جشنواره تابستان 92 با برگزاری 5 مسابقه متنوع در تاریخ 15 مهرماه به پایان رسید و هم‌اینک، زمان اعلام برندگان نهایی این مسابقات فرارسیده است.
  • نصف جهانی‌ها در مقبره علامه مجلسی
    اعضای انجمن نصف جهان، در یك گردهمایی دیگر، از آرامگاه علامه مجلسی و میدان احیا شده‌ی امام علی (ع) اصفهان، بازدیدی را به عمل آوردند.