• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
انجمن ها > انجمن قرآن و عترت > صفحه اول بحث
لطفا در سایت شناسائی شوید!
قرآن و عترت (بازدید: 4649)
شنبه 8/5/1390 - 9:43 -0 تشکر 345424
تفسیر روزانه سوره واقعه

سلام

 

انشاءالله در این مبحث، روزانه تفسیر آیاتی از سوره ی واقعه رو خدمتتون قرار میدم. و البته در راستای ختم سوره ی واقعه در ایـــــــــــــــــــــــن تاپیک هم هست ؛ جهت یادآوری :)

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

شنبه 8/5/1390 - 10:2 - 0 تشکر 345433

این سوره «در مكّه» نازل شده و داراى 96 آیه است‏

محتواى سوره:

در «تاریخ القرآن» از «ابن ندیم» نقل شده كه سوره «واقعه» چهل و چهارمین سوره‏اى است كه بر پیغمبر اكرم صلّى اللّه علیه و آله نازل شده.

این سوره- همان گونه كه از لحن آن پیداست، و مفسران نیز تصریح كرده‏اند- در مكّه نازل شده است، هر چند بعضى گفته‏اند آیه 81 و 82 در مدینه نازل گردیده، ولى دلیلى براى این گفته در دست نیست، و نشانه‏اى در آیات مزبور بر این ادعا وجود ندارد.

سوره واقعه چنانكه از نامش پیداست از قیامت و ویژگیهاى آن سخن مى‏گوید، و این معنى در تمام آیات 96 گانه سوره مسأله اصلى است، اما از یك نظر مى‏توان محتواى سوره را در هشت بخش خلاصه كرد:

1- آغاز ظهور قیامت و حوادث سخت و وحشتناك مقارن آن.

2- گروه بندى انسانها در آن روز و تقسیم آنها به «اصحاب الیمین»، «اصحاب الشمال» و «مقربین».
3- بحث مشروحى از مقامات «مقربین» و انواع پاداشهاى آنها در بهشت.
4- بحث مشروحى در باره «اصحاب الیمین» و انواع مواهب الهى بر آنها.
5- بحثى در باره «اصحاب الشمال» و مجازاتهاى دردناك آنها در دوزخ.

برگزیده تفسیر نمونه، ج‏5، ص: 70

 6- ذكر دلائل مختلفى پیرامون مسأله معاد از طریق بیان قدرت خداوند، و خلقت انسان از نطفه ناچیز، و تجلّى حیات در گیاهان، و نزول باران.
7- ترسیمى از حالت احتضار و انتقال از این جهان به جهان دیگر.
8- نظر اجمالى دیگرى روى پاداش و كیفر مؤمنان و كافران.

**

این سوره، قیامت كبرى را كه در آن مردم دوباره زنده مى شوند و به حسابشان رسیدگى شـده جـزا داده مـى شـونـد شـرح مـى دهـد، نـخـسـت مـقـدارى از حـوادث هول انگیز آن را ذكر مى كند، حوادث نزدیك تر به زندگى دنیایى انسان، و نزدیك تر بـه زمـیـنـى كـه در آن زنـدگـى مـى كـرده، مـى فـرمـایـد: اوضـاع و احـوال زمـیـن دگـرگون مى شود و زمین بالا و پایین و زیر و رو مى گردد، زلزله بسیار سـهـمـگین زمین كوهها را متلاشى، و چون غبار مى سازد، آنگاه مردم را به طور فهرست وار بـه سـه دسـتـه سـابـقـیـن و اصـحـاب یـمـیـن و اصـحـاب شمال، تقسیم نموده، سرانجام كار هر یك را بیان مى كند.

آنـگـاه عـلیـه اصـحـاب شـمـال كـه منكر ربوبیت خداى تعالى و مسأله معاد و تكذیب كننده قـرآنـنـد بـشـر را بـه تـوحـیـد و ایـمـان بـه مـعـاد دعـوت مـى كـنـد اسـتـدلال نـمـوده، در آخـر گـفـتـار را با یادآورى حالت احتضار و فرا رسیدن مرگ و سه دسته شدن مردم خاتمه مى دهد.

**

فضیلت تلاوت سوره:
در باره تلاوت این سوره روایات زیادى در منابع اسلامى ذكر شده است، از جمله در حدیثى از رسول خدا مى‏خوانیم: «كسى كه سوره واقعه را بخواند نوشته مى‏شود كه این فرد از غافلان نیست».

چرا كه آیات سوره آن قدر تكان دهنده و بیدار كننده است كه جائى براى غفلت انسان باقى نمى‏گذارد.

در حدیث دیگرى از امام صادق علیه السّلام مى‏خوانیم «هر كس سوره واقعه را در هر شب جمعه بخواند خداوند او را دوست دارد و او را نزد همه مردم محبوب مى‏كند، و هرگز در دنیا ناراحتى نمى‏بیند، و فقر و فاقه و آفتى از آفات دنیا دامنگیرش نمى‏شود، و از دوستان امیر مؤمنان على علیه السّلام خواهد بود».

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

شنبه 8/5/1390 - 10:24 - 0 تشکر 345442

بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ

إِذَا وَقَعَتِ الْوَاقِعَةُ {الواقعة/1}

آن گاه كه حادثه قیامت رخ دهد ، (مؤمنان كامیاب و كافران زیانكار گردند).

وقـوع حادثه عبارت است از حدوث و پدید آمدن آن، و كلمه (واقعه ) صفتى است كه هر حـادثـه اى را بـا آن تـوصـیـف مـى كـنند، (مى گویند: واقعه اى رخ داده، یعنى حادثه اى پـدیـد شده ) و مراد از واقعه در آیه مورد بحث واقعه قیامت است، و اگر در اینجا به طور مـطـلق و بـدون بـیان آمده، و نفرموده آن واقعه چیست، تنها فرموده : (چون واقعه رخ مى دهـد) مـثـل ایـن كه شما بگویید: (هر وقت زید آمد چنین و چنان كن )، بدین جهت بوده كه بـفـهـمـانـد واقـعـه قـیـامـت آنـقـدر مـعـروف اسـت كـه تـوضـیـح آن و ذكـر مـوصـوفـش مـثـل ایـن مـى مـانـد كـه در مـثـال بـالا بـگـویـى (هـر وقـت زیـد بـقـال آمـد چـنـین و چنان كن ) با این كه شنونده شما زید را به خوبى مى شناسد، وهمین جـهـت اسـت كـه گـفـتـه انـد: اصـلا كـلمـه (واقـعه ) یكى از نامهاى قیامت است، قرآن این نـامـگـذارى را كـرده، هـمـچـنـان كـه نـام هـاى دیـگـرى چـون (حاقه )، و (قارعه )، و (غاشیه ) بر آن نهاده است. 

و جـمـله (اذا وقـعـت الواقـعـة ) بـه طور ضمنى بر معناى شرطهم دلالت دارد، و جا داشت جزاى آن شرط را بیان كند، و بفرماید: (چون قیامت بپا مى شود) چه مى شود، ولى جزا را نیاورد، تا بفهماند آنچه مى شود آنقدر عظیم و مهم است كه به بیان نمى گنجد، ولى بـه هـر حـال از سـیاق آیاتى كه در این سوره اوصاف قیامت را ذكر كرده فهمیده مى شود كـه آن جـزا چـه چـیـز اسـت، و مـردم در آن روز چه وضعى دارند، پس مى شود گفت كه مثلا تـقـدیر كلام : (اذا وقعت الواقعة فاز المومنون و خسر الكافرون - چون قیامت بپا شود مؤمنین رستگار و كفار زیانكار مى شوند) مى باشد.

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

شنبه 8/5/1390 - 10:25 - 0 تشکر 345443

لَیْسَ لِوَقْعَتِهَا كَاذِبَةٌ {الواقعة/2}

در وقوع این حادثه هیچ دروغ و خلاف گویى نیست

در مـجمع البیان مى گوید: كلمه (كاذبه ) مانند كلمه (عافیه ) و كلمه (عاقبة ) مصدر است. و بنا به گفته وى معناى آیه چنین مى شود: (در وقوع و تحقیق قیامت هیچ دروغى نیست ).

ولى بـعـضـى دیـگـر گـفـتـه انـد: كـلمـه مـذكـور هـمـان اسـم فـاعـل است، چیزى كه هست در اینجا صفتى است براى موصوفى كه حذف شده، و تقدیر كـلام (لیـس لوقـعـتـهـا قـضـیـه كـاذبـة ) مـى بـاشـد، یـعـنـى بـراى وقـوع قـیـامت هیچ عامل كه اقتضاى دروغ شدنش را داشته باشد و آن را دروغ كند وجود ندارد.

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

شنبه 8/5/1390 - 10:25 - 0 تشکر 345444

خَافِضَةٌ رَّافِعَةٌ{الواقعة/3}

آن رویداد ، نظام كنونى دنیا را زیر و رو مى كند

ایـن دو كـلمه دو خبر است براى ضمیرى كه به واقعه بر مى گردد، و تقدیر كلام (هى خـافضة وهى رافعة ) است، یعنى قیامت خافض ‍ و رافع است. و خفض درست معناى خلاف رفـع را مـى دهـد، و امـا ایـن كـه به چه حساب قیامت پایین آورنده و بالا برنده است باید گـفـت كه : این تعبیر كنایه است از این كه قیامت نظام عالم را زیر و رو مى كند، مثلا باطن دلهـا را كـه در دنـیا پنهان بود ظاهر مى كند، و آثار اسباب كه در دنیا ظاهر بود، همه مى دانـسـتند آب چه اثرى و آتش چه اثرى دارد، در قیامت پنهان مى شود، یعنى اسباب كلى از اثر مى افتد، و روابط جارى میان اسباب و مسببات به كلى قطع مى گردد، در دنیا جمعى داراى عـزت بـودند، و آنان اهل كفر و فسق بودند، كه عزتشان همه جا ظاهر بود، و همچنین جمعى دیگر یعنى اهل تقوا ذلتشان هویدا بود، ولى در قیامت اثر از عزت كفار و فساق و نشانه اى از ذلت متقین نمى ماند.

تفسیر المیزان

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

شنبه 8/5/1390 - 10:26 - 0 تشکر 345445

شرح این سه آیه در تفسیر نمونه

مسائل مربوط به قیامت در قرآن مجید معمولا با ذكر حوادث عظیم و انقلابى و كوبنده در آغاز آن توأم است ، و این در بسیارى از سوره‏هاى قرآن كه بحث از قیامت مى‏كند كاملا به چشم مى‏خورد ، در این سوره واقعه كه بر محور معاد دور مى‏زند نیز همین معنى كاملا در نخستین آیاتش مشهود است .

در آغاز مى‏فرماید : هنگامى كه واقعه عظیم قیامت بر پا شود ( اذا وقعت الواقعة).

هیچكس نمى‏تواند آنرا انكار كند ( لیس لوقعتها كاذبة).

چرا كه حوادث پیش از آن به قدرى عظیم و شدید است كه آثار آن در تمام ذرات جهان آشكار مى‏شود. واقعة به صورت سربسته اشاره به مساله رستاخیز است و از آنجا كه وقوعش حتمى است از آن تعبیر به واقعه شده ، و حتى بعضى آنرا یكى از نامهاى قیامت شمرده‏اند . 

واژه كاذبة را در اینجا بعضى به معنى مصدرى گرفته‏اند ، اشاره به اینكه وقوع قیامت آنچنان ظاهر و آشكار خواهد بود كه هیچگونه جاى تكذیب و گفتگو ندارد ، بعضى نیز آنرا به معنى ظاهریش كه اسم فاعل است تفسیر كرده‏اند و گفته‏اند در برابر وقوع رستاخیز تكذیب كننده‏اى وجود نخواهد داشت.

به هر حال رستاخیز نه تنها با دگرگونى كائنات توأم است بلكه انسانها هم دگرگون مى‏شوند همانگونه كه در آیه بعد مى‏فرماید : گروهى را پائین مى‏آورد و گروهى را بالا مى‏برد ! ( خافضة رافعة ) .

مستكبران گردنكش و ظالمان صدرنشین سقوط مى‏كنند ، و مستضعفان مؤمن و صالح بر اوج قله افتخار قرار مى‏گیرند ، عزیزان بى دلیل ذلیل مى‏شوند ، و محرومان بى جهت عزیز مى‏گردند ، گروهى در قعر جهنم سقوط مى‏كنند ، و گروه دیگرى در اعلا علیین بهشت جاى مى‏گیرند ، و این است خاصیت یك انقلاب بزرگ و گسترده الهى ! و لذا در روایتى از امام على بن الحسین (علیهماالسلام‏) مى‏خوانیم كه در تفسیر این آیه فرمود : خافضة : حفضت و الله باعداء الله فى النار ، رافعة : رفعت و الله اولیاء الله الى الجنة : رستاخیز خافضه است چرا كه به خدا سوگند دشمنان خدا را در آتش ساقط مى‏كند ، و رافعه است چرا كه به خدا سوگند اولیاء الله را به بهشت بالا مى‏برد ! . 

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

شنبه 8/5/1390 - 18:49 - 0 تشکر 345708

با نام خدا و سلام
من میام و مطلب رو هر روز میخونم واستفاده می کنم سوره واقعه یکی از سوره های خیلی جذاب قران برای منه

«اللهم صل علی محمد و ال محمد و عجل فرجهم» 

رواق منظر چشم من آشیانه توست         کرم نما و فرود آ که خانه خانه توست

انجمن تعلیم و تربیتیها 

دوشنبه 10/5/1390 - 11:6 - 0 تشکر 346304

بسم الله الرحمن الرحیم

اذا رجـت الارض رجـا(4)

و با زلزله اى واقع مى شود كه زمین را به شدت تكان مى دهد (4).

كـلمـه (رج ) كه از ماده (راء، جیم، جیم ) است، به معناى تكان دادن به شدت چیزى اسـت، و در ایـن آیـه مـنـظـور از آن زلزله قیامت است، كه خداى سبحان در آیه (ان زلزله الساعة شى ء عظیم ) آن را بس عظیم توصیف كرده، در خود آیه مورد بحث نیز با آوردن كـلمـه (رجـا) هـمـیـن عـظـمـت را فـهـمـانـده، چـون مـعـمـولا آوردن مفعول مطلق براى افاده اینگونه نكته ها است (وقتى مى گویى : من فلان كس را زدم و چه زدنـى مـعـنـایـش اسـت كـه نـحـوه زدنـم طـورى بـود كـه دیـگـر قـابـل بـیان نیست ) در آیه مورد بحث نیز مى فرماید: چون زمین زلزله مى شود زلزله اى كـه شـدتـش قـابـل وصـف نـیـسـت، و جـمـله مـورد بـحـث بـدل از جـمـله (اذا وقـعـت الواقـعـة )، و یـا عـطـف بـیـان بـراى آن اسـت، بـه هـر حال در مقام توضیح آن است.

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

دوشنبه 10/5/1390 - 11:8 - 0 تشکر 346305

و بـسـت الجـبال بسا(5)

به طوری که کوه ها چون آرد خرد شوند(5)

ایـن آیـه عـطف است بر كلمه (رجت )، و كلمه (بس ) - با تشدید سین - به معناى خـرد كردن است، یعنى جسمى راداراى حجمى بوده آنقدر بكوبى تا مانند آرد به صورت ذراتى در آید.

بعضى هم گفته اند: كلمه (بس ) به معناى به راه انداختن چیزى است ، در حقیقت (بس جـبـال )، هـمـان مـعـنـایـى را مـى رسـانـد كـه آیـه شـریـفـه (و سـیـرت الجبال ) مى رساند.

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

دوشنبه 10/5/1390 - 11:10 - 0 تشکر 346307

 فكانت هباء منبثا(6)

و سپس به صورت غبارى در فضا پراكنده گردند (6).

و كلمه (هباء) به معناى غبار است. بعضى هم گفته اند: معناى یك دانه ذره از غبار است، كـه وقـتى نور آفتاب از پنجره درون خانه مى تابد این دانه ها در شعاع آن نور دیده مى شـونـد. و كـلمـه (مـنـبـث ) اسـم فـاعـل و یـا مـفـعـول از مـصـدر بـاب انـفعال، یعنى (انبثاث ) است، و انبثاث معناى متفرق شدن، و متلاشى شدن چیزى است، و معناى آیه روشن است.

المیزان

 السلام علیــــــــــک یا ابا عبدالله

 

ای شیـــــعه تو را چه غــم ز طوفـــان بلا

آن جا که سفینة النجـــــــاة است حسیـــــن (ع)

 

یابن الحســـــن روحـــــــــی فداک

دوشنبه 10/5/1390 - 11:39 - 0 تشکر 346318

سلام سلام
منم میخونم...دست گلتون درد نکنه که نکات مهمشو رنگی میکنید...فقط من زیاد تفسیر نخوندم ...نمیدونم داستان و روایت برای این 6 آیه وجود نداشته که هیچی نزدید؟
یا علی

پروردگارا آنگونه زنده ام بدار که نشکند دلی از زنده بودنم و آنگونه بمیران که به وجد نیاید کسی از نبودنم

برو به انجمن
انجمن فعال در هفته گذشته
مدیر فعال در هفته گذشته
آخرین مطالب
  • آلبوم تصاویر بازدید از کلیسای جلفای...
    آلبوم تصاویر بازدید اعضای انجمن نصف جهان از کلیسای جلفای اصفهان.
  • بازدید از زیباترین کلیسای جلفای اصفهان
    جمعی از کاربران انجمن نصف جهان، در روز 27 مردادماه با همکاری دفتر تبیان اصفهان، بازدیدی را از کلیسای وانک، به عمل آورده‌اند. این کلیسا، یکی از کلیساهای تاریخی اصفهان به شمار می‌رود.
  • اعضای انجمن در خانه شهید بهشتی
    خانه پدری آیت الله دکتر بهشتی در اصفهان، امروزه به نام موزه و خانه فرهنگ شهید نام‌گذاری شده است. اعضای انجمن نصف جهان، در بازدید دیگر خود، قدم به خانه شهید بهشتی گذاشته‌اند.
  • اطلاعیه برندگان جشنواره انجمن‌ها
    پس از دو ماه رقابت فشرده بین کاربران فعال انجمن‌ها، جشنواره تابستان 92 با برگزاری 5 مسابقه متنوع در تاریخ 15 مهرماه به پایان رسید و هم‌اینک، زمان اعلام برندگان نهایی این مسابقات فرارسیده است.
  • نصف جهانی‌ها در مقبره علامه مجلسی
    اعضای انجمن نصف جهان، در یك گردهمایی دیگر، از آرامگاه علامه مجلسی و میدان احیا شده‌ی امام علی (ع) اصفهان، بازدیدی را به عمل آوردند.