• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
انجمن ها > انجمن ادب و هنر > صفحه اول بحث
لطفا در سایت شناسائی شوید!
ادب و هنر (بازدید: 220)
يکشنبه 19/4/1390 - 12:23 -0 تشکر 336337
منشور اخلاقی اهل قلم

تدوین منشور اخلاقی نویسندگان
روز قلم سال 1390 برای نویسندگان و اهل قلم همراه با یك خبر بود؛ آن هم یك خبر منشوری ـ اخلاقی كه از زبان مدیرعامل خانه كتاب وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مطرح شد.علی شجاعی‌صائین در حاشیه جشن روز قلم از تدوین منشور اخلاقی نویسندگان خبر داد كه به گفته مدیرعامل خانه كتاب، مهم‌ترین هدف آن این است كه عموم اهالی فرهنگ و ادب را بر اجرایی كردن قانون و رعایت حق مولف و اخلاق، قانع كرده و توجه آنها را به این امر جلب كند.شجاعی‌صائین در توضیح ضرورت تدوین این منشور هم گفته است: رعایت حق مولف یك اثر، یكی از اصول انسانی و اخلاقی است و باید بفهمیم، چرا همچنان مشكلی به نام استفاده از آثار دیگران بدون رعایت حقوق مادی و معنوی صاحب اثر وجود دارد.

اخلاق؛ قانون نانوشته

این طرح در میان اهل قلم موافقان و مخالفانی دارد؛ به عنوان مثال رضا حاجی‌آبادی كه در كنار نویسندگی، مدیریت نشر هزاره ققنوس را هم برعهده دارد، معتقد است كه اخلاق را نمی‌توان در قالب یك آیین‌نامه و اساسنامه درآورد.

او در گفت‌وگو با «جام‌جم» می‌گوید: در واقع رعایت اخلاق آن هم در حوزه‌ای مثل فرهنگ و ادبیات بیش از آن كه جلوه‌ای بیرونی داشته باشد یك قانون نانوشته است.

حاجی‌آبادی همچنین تاكید می‌كند كه رسیدن به یك منشور آن هم در فضای گسترده چاپ و نشر كاری دشوار است كه تحقق آن بسادگی امكان‌پذیر نیست و حتی قانونی جهانی مانند كپی‌رایت هم امروز خیلی به طور كامل در جهان اجرا نمی‌شود و به نوعی ضمانت اجرایی منشور هم باید مورد توجه باشد.

ایجاد یك باور

مدیرعامل خانه كتاب درباره نداشتن پشتوانه و ضمانت اجرایی هم حرف‌هایی زده و گفته است: ضمانت اجرایی در حوزه اخلاق به آن معنایی كه عام است، وجود ندارد؛ بلكه باید افراد از لحاظ اخلاقی بر خودشان واجب بدانند كه اصول را رعایت كنند و باور افراد و نویسندگان بزرگ‌ترین ضمانت اجرایی آن است و ما هم درصدد هستیم چنین باوری را در جامعه فرهنگی ایجاد كنیم.

جواد جزینی اما از زاویه دیگری به منشور اخلاقی می‌نگرد و به مهر می‌گوید: تدوین منشور اخلاقی نویسندگان از سوی خانه كتاب وابسته به معاونت فرهنگی وزارت ارشاد در شرایطی كه نویسنده براحتی با منع انتشار اثرش روبه‌رو شده و از كار بیكار می‌شود امری بیهوده است.

این نویسنده دفاع مقدس كشورمان ادامه می‌دهد: امروزه نهایت بی‌اخلاقی نسبت به نویسنده از سوی دستگاه‌های متولی امر فرهنگ روا داشته می‌شود.

جزینی تاكید می‌كند: در كشور ما اثری براحتی حتی بعد از صدور مجوز توقیف می‌شود و نویسنده آن را وادار به اصلاحی می‌كنند كه نظر او نیست؛ این كار حتی درباره داستان‌های دینی هم مصداق دارد؛ در چنــیـن شرایطی به نظرم صحبت كردن از اخلاق كمی ریاكارانه است.

اخلاق؛ شاخصه اصلی ادبیات

این طرح موافقانی هم دارد از جمله دكتر علی آبان كه تدوین این منشور اخلاقی را به فال نیك می‌گیرد و معتقد است كه اگر به مانند برخی دیگر از برنامه‌ها در حد شعار و حرف باقی نماند، می‌تواند موفق باشد.

نویسنده كتاب تاریخ ادبیات و نقد ادبی در ایران و جهان ابتدا با اشاره به معنای لغوی منشور و اخلاق به «جام‌جم» می‌گوید: این دو واژه قدمتی طولانی دارند و از قـــدیـم چه در ایران و چه در روم و یونان رعایت اخلاق در تالیف آثار حساسیت ویژه داشته است.

او ادامه می‌دهد: همین كه به آثار كلاسیك ایران و جهان نگاه كنیم، متوجه می‌شویم شاخصه اصلی این مكتب‌ها رعایت اخلاق بوده است.آبان تاكید می‌كند كه منشور اخلاقی باید نگاهی جامع به مفهوم اخلاق داشته باشد و تنها سرقت یا بی‌اخلاقی نویسندگان در تالیف را در بر نگیرد.

این نویسنده كشورمان با بیان این كه در عصر حاضر هم حتی در میان نویسندگان مدرن كسی مانند تی اس الیوت معتقد است كه اثری كه خالی از ارزش‌های اخلاقی باشد، هیچ سود و منفعتی برای جامعه ندارد، می‌گوید: فكر می‌كنم با توجه به هرج و مرجی كه امروز در ادبیات ما وجود دارد و متاسفانه بسیاری از اهل قلم كه مسلط به یك زبان مانند انگلیسی، فرانسوی یا حتی تركی هستند؛ شعرها و داستان‌هایی را ترجمه می‌كنند و به خود اجازه می‌دهند آن را با كمی تغییر به عنوان تالیف منتشر كنند، ضرورت بازنگری در قانون و تدوین یك منشور اخلاقی وجود دارد.

او تاكید می‌كند، اگر كسانی كه دست‌اندركار تدوین این منشور هستند افرادی باسواد، متعهد و بی‌طرف باشند این منشور می‌تواند به حذف برخی بی‌اخلاقی‌ها در جامعه فرهنگی كشور كمك كند.

با وجود این نظرات موافق و مخالف، مدیرعامل خانه كتاب تاكید می‌كند كه ما تازه در ابتدای این طرح هستیم و هنوز زود است درباره این‌كه در نهایت به كجا ختم می‌شود، اظهارنظر كرد. منبع جام جم

برو به انجمن
فعالترین ها در هفته گذشته
انجمن فعال در هفته گذشته
مدیر فعال در هفته گذشته
آخرین مطالب
  • آلبوم تصاویر بازدید از کلیسای جلفای...
    آلبوم تصاویر بازدید اعضای انجمن نصف جهان از کلیسای جلفای اصفهان.
  • بازدید از زیباترین کلیسای جلفای اصفهان
    جمعی از کاربران انجمن نصف جهان، در روز 27 مردادماه با همکاری دفتر تبیان اصفهان، بازدیدی را از کلیسای وانک، به عمل آورده‌اند. این کلیسا، یکی از کلیساهای تاریخی اصفهان به شمار می‌رود.
  • اعضای انجمن در خانه شهید بهشتی
    خانه پدری آیت الله دکتر بهشتی در اصفهان، امروزه به نام موزه و خانه فرهنگ شهید نام‌گذاری شده است. اعضای انجمن نصف جهان، در بازدید دیگر خود، قدم به خانه شهید بهشتی گذاشته‌اند.
  • اطلاعیه برندگان جشنواره انجمن‌ها
    پس از دو ماه رقابت فشرده بین کاربران فعال انجمن‌ها، جشنواره تابستان 92 با برگزاری 5 مسابقه متنوع در تاریخ 15 مهرماه به پایان رسید و هم‌اینک، زمان اعلام برندگان نهایی این مسابقات فرارسیده است.
  • نصف جهانی‌ها در مقبره علامه مجلسی
    اعضای انجمن نصف جهان، در یك گردهمایی دیگر، از آرامگاه علامه مجلسی و میدان احیا شده‌ی امام علی (ع) اصفهان، بازدیدی را به عمل آوردند.