• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
انجمن ها > انجمن معارف > صفحه اول بحث
لطفا در سایت شناسائی شوید!
معارف (بازدید: 674)
جمعه 8/8/1388 - 15:15 -0 تشکر 161357
*إلهی نامه *

 

یا إلهَ العالَمین

 

***************************************

****************************

**********

 

باسلام؛ 

این مبحث قصد دارد به معرفی و ارائه دیدگاه ها و  آثار حضرت استاد دکتر حسین الهی قمشه ای و مطالب اخلاقی و عرفانی دیگر بپردازد.

اکثر مطالب زیر از وبلاگ www.elahighomshei.mihanblog.comمی باشد و هرگونه مطلب از غیر این وبلاگ،حتماً با درج منبع آن در زیر نوشتار خواهد بود.

پیشنهادها، راهنمایی‌ها و مطالب شما دوستان نیز-البته با درج منبع نوشتار- بر غنای این مبحث خواهد افزود.

امیداست مطالب زیر مورد عنایت مشتاقان کوی حضرت دوست و علاقه مندان به این استاد بزرگ عشق و عرفان قرار گیرد.

با سپاس

 

 

ما هرگز بلندای قامت خود را نمی دانیم
مگر ما را فرا خوانند که برخیزیم و قد برافرازیم
و آنگاه ،اگر به طرح وجود خویش وفادار مانده باشیم
قامت ما از آسمان ها خواهد گذشت

        

جمعه 8/8/1388 - 15:34 - 0 تشکر 161361

شادی ، در انجام وظیفه است

جوهر دین،عشق است

کمال ،درکسب لذت حقیقی است.

زندگی رقصی است به سوی خداوند

جهان آکنده از زیباییست

زیبایی ،حقیقت است

و حقیقت ،زیباییست

و هر دو عین وجودند

و هر سه عین عشقند

و هر چهار همان شادی مطلقند

و هر پنج همان دل آدمی است که چون پنجه آفتاب

جامی از شراب نور به دست جها نیان میدهد

وظیفه ما در دنیا : شادی ،لذت ،عشق.

(استاد حسین الهی قمشه ای)

 

ما هرگز بلندای قامت خود را نمی دانیم
مگر ما را فرا خوانند که برخیزیم و قد برافرازیم
و آنگاه ،اگر به طرح وجود خویش وفادار مانده باشیم
قامت ما از آسمان ها خواهد گذشت

        

جمعه 8/8/1388 - 15:43 - 0 تشکر 161365

معرّفی پدر مرحوم دکتر حسین إلهی قمشه ای

آیة الله العظمی مرحوم دکتر محمّدمهدی محی الدّین إلهی قمشه ای(رضوان الله تعالی علیه)

فرزانگان شیعه با توضیح و تبیین حقایق و انتشار مكارم به رشد جامعه و بالندگى و پویایى انسانها كمك شایان توجهى كرده و به رغم محرومیتها و مشقّات فراوان عمر با بركت خود را در راه احیاى فضایل صرف نموده‏اند. آنان مصداق این فرمایش حضرت امام صادق(ع)اند كه:

« رحم اللّه قوما كانوا سراجا و منارا، كانوا دعاة الینا باعمالهم و مجهود طاقتهم» .(1)

یعنى خداوند رحمت خویش را شامل حال افرادى نماید كه چون چراغ فروزان و مشعل منور راه دیگران را روشن ساخته‏اند و با كردار خویش مردمان را به طریق ما فرا خواندند و با تمامى توان حق را معرفى كردند.

« حكیم میرزا مهدى الهى قمشه‏اى» از تبار چنین فرزانگانى است كه از قله توحید و كوهستان یكتاپرستى جویبارهاى با صفا و چشمه‏هاى پرطرواتى را به سوى دشت انسانیت جارى ساخت تا درستى و راستى و فضیلت در سرزمین تشنه معرفت به شكوفایى و بارورى رسد.

این عارف ربانى و مفسر و مترجم قرآن كه آیت حق و اسوه وارستگى و اخلاص شناخته مى‏شود در آثار منظوم و منثورش الهام از معارف قرآنى و احادیث خاندان عصمت(ع) مشاهده مى‏شود و نگاشته‏هاى نیكویش با پندها و مواعظ و حكم اخلاقى آمیخته و تشنگان اندیشه‏هاى ناب را به سوى مناقب اهل بیت(ع) و سیره سرشار از معنویت ایشان توجه مى‏دهد و فرهنگ پرفروغ آن ستارگان آسمانى را با جانها و روان‏ها به صورتى جذاب در مى‏آمیزد و خردها و فطرتها را با حكمتهاى عالى تشیع آشنایى مى‏دهد.

نیاكان، خاندان و خانواده

اجداد حكیم میرزا مهدى الهى قمشه‏اى از سادات بحرین و از بزرگان علم و معرفت و حافظان قرآن به شمار مى‏رفته‏اند.(2) گفته مى‏شود كه در دوران حكومت نادرشاه كه سادات را تحت شكنجه و فشارهاى شدید قرار مى‏دادند نیاكان حكیم مخفیانه از بحرین به شهرستان قمشه از توابع استان اصفهان مهاجرت مى‏كنند و سیادت خود را به دلیل اختناق حاكم مخفى مى‏نمایند. عموزادگان آن حكیم به سیادت صحیح معروفند امّا ایشان احتیاط مى‏كردند.(3)

علامه حسن زاده آملى مى‏نویسد: آن بزرگوار از سادات بحرین و از بیت علم و عرفان و زهد و تقوا بود. بارها به این بنده مى‏فرمود: اصلا از سادات بحرینم ولى چون در كسوت متعارف فعلى شناخته شده‏ام از تبدیل عمامه سفید به سیاه خوددارى مى‏كنم!(4)

حكیم الهى قمشه‏اى در شرح حال منظومى كه براى خود گفته به این مسأله اشاره دارد:

نیاكان بُوَدم از سادات بحرین ز حفّاظ قرآن قرّاء دفتر

زمانه خواندشان در شهر قمشه بدور نادر آن مرد دلاور(5)

دست خطى از آن مرحوم بر جاى مانده كه سلسله شریف خاندانش را براى برادرزاده‏اش به صورت ذیل به نگارش در آورده است:

« میرزا مهدى بن حاج ملاابوالحسن بن حاج عبدالمجید بن حاج محمدرضا بن حاج عبدالملك بن حاج شیخ جعفر السید البحرینى رحمهم اللّه تعالى» .(6)

پدر بزرگ حكیم الهى از افراد خوشنام شهرستان قمشه به شمار مى‏رفت كه در انجام امور خیر شهرتى به سزا داشت. آب انبار و پل حاج عبدالحمید و مدرسه علمیه حاج عبدالحمید از باقیات صالحات ایشان در شهر قمشه است.

وى قبل از آنكه میرزا مهدى الهى دیده به جهان گشاید طى رؤیایى صادق مشاهده كرده بود كه ملامحمد مهدى ابن ابى الفتوح قمشه‏اى( از دانشوران در گذشته این دیار) از هودجى از آسمان بر زمین فرود مى‏آید و به اتاق ایشان وارد مى‏شود. از آن پس ایشان بارها نزد پدر میرزا مهدى آمده، از عیال وى كه در انتظار مولود تازه‏اى بود عیادت مى‏نمود و بى‏صبرانه در انتظار میلاد آن فرزند لحظه‏شمارى مى‏كرد و پیوسته مى‏گفت: « این نوزاد نامش محمد مهدى است و در زمره علماى بزرگ خواهد گردید» .

سرانجام انتظارها به سر رسید و در سال 1319قمرى و بنا به نقلى بهسال 1320ستاره پرفروغ این خانواده هویدا گردید.(7) و دوستداران وارستگى را در موجى از شعف و سرور فرو برد. نامش را مهدى نهادند و بعدها كه در خرد و حكمت و تدریس معارف دینى و فرهنگ تشیع سرآمد اقران گشت و فروغ ایمانش تابیدن گرفت به محى الدین ( زنده كننده معارف دینى) ملقب گردید و در شرع و ادب تخلص الهى براى خود برگزید. چنانچه خود در بیتى بدین الفاظ اشاره دارد:

« الهى» طبع و « مهدى» نام و در عشق

لقب گردید « محى الدین» منوّر

در محضر اساتید قمشه، اصفهان، مشهد و تهران

میرزا محمد مهدى در پنج سالگى به مكتبخانه رفت و تا هفت سالگى مقدمات ادبیات فارسى و عربى را آموخت و سپس نزد پدر و ادباى شهر قمشه به پیگیرى تحصیلات و فراگیرى علوم دینى پرداخت و با وجود خردسالى به دلیل هوش سرشار و برخوردارى از حافظه‏اى قوى، كتب مهم و مشكل زبان و ادب پارسى و عربى را یاد گرفت و چون ده بهار را پشت سر نهاد « شرح نظام» را نزد پدر آموخته بود و در پانزده سالگى در ادبیات عرب به درجه‏اى از توانایى رسید كه شرح نظام نیشابورى، مغنى اللبیب ابن هشام و مطوّل تفتازانى را تدریس مى‏نمود.(8)

به موجب ذكاوتى كه در وجودش نهفته بود كمتر نیاز مى‏دید كه به مرور درسها بپردازد و اوقات فراغت خویش را براى كمك به معاش خانواده سپرى مى‏كرد.

مقدمات فقه و اصول و حكمت را در شهرضا از ملامحمد هادى فرزانه قمشه‏اى ( 1385 - 1302ه.ق) و دیگران بیاموخت. نامبرده در علوم عقلى و نقلى و بى‏اعتنایى به دنیا و زخارف آن معروف بود.(9) وى در حكمت، كلام و فلسفه آثار مفیدى دارد.(10) حسین امین جعفرى ( 1369 - 1295ه.ق) از فضلایى است كه حكیم قمشه‏اى مجلس درس وى را غنیمت مى‏شمرد.(11) او تحصیلات مقدماتى و بخشى از علوم اسلامى و آثار فقهى را در وطنش آموخت و در ضمن از تجربیات علم و دانش‏هاى پدرى فاضل و مؤمن بهره برد. امّا در فصل شكفتن و به سن چهارده سالگى، توفان حوادث و امواج بلا به سوى وى یورش آورد و پدر دانشمند و مادر پاك سرشت خود را از دست داد(12) و در غم فقدان والدین سوگوار گردید.

با وجود ممانعت برادر بزرگش به شوق تحصیل در اصفهان راهى این شهر شد و در حجره طلبه‏هاى قمشه‏اى ساكن اصفهان در مدرسه صدر مسكن گزید. در آن جا از محضر شیخ محمد حكیم خراسانى ( متوفاى 1355ه.ق) به مدت یك سال استفاده نمود.(13) حكیم نامبرده از شاگردان خاص و وارث علم و اخلاق میرزا جهانگیرخان قشقایى ( استاد شهید مدرس) به شمار مى‏رفت.(14) آیةاللّه سید حسن مدرس صبح‏ها در مدرسه جده كوچك درس فقه و اصول و عصرهادر مدرسه جده بزرگ درس منطق و شرح منظومه مى‏گفت. مجلس درس آن شهید در اصفهان بزم محبت و كلاس تدریس رشادت و استوارى و شجاعت بود.(15) حكیم الهى قمشه‏اى كه از این محفل پرفیض برخوردار بوده است، مى‏گوید: وقتى صبحگاه در محضرش حاضر شده، به بیانش گوش مى‏دادیم هر لحظه در وجود ما نیرویى تازه دمیده مى‏شد، به طورى كه در پایان درس خود را پهلوانى شجاع حس مى‏نمودیم. به طور كلى بیان درس در روحیات شاگردان اثر ویژه‏اى داشت كه از وصف آن عاجزم.(16)

حكیم الهى كه سخت جویاى حقیقت و مشتاق معارف قرآنى و فرهنگ اهل بیت بود بیش از یك سال در اصفهان نماند و این دیار را به قصد مشهد مقدس ترك نمود تا به مدد اساتید این جایگاه مبارك و سرشار از معنویت به كمالات فكرى و عرفانى نایل آید. وى در مشهد به مدرسه نوّاب راه یافت و در این مكان حجره‏اى اختیار نمود و به تحصیل مشغول شد. برادر بزرگش حسینعلى، بخشى از مخارج زندگى و تحصیلات او را تأمین مى‏كرد. با این حال، ایام اقامت در مشهد از لحاظ اوضاع مادى براى او با مشقت و مرارت توأم بود و در این مدت به قناعت مى‏گذراند و ماه‏ها غذاى پختنى نمى‏خورد. گاه گاه به دشت‏هاى اطراف مى‏رفت و در طول هفته از توت درختان ارتزاق مى‏نمود.

وى در میان اساتیدش از مرحوم آقا بزرگ حكیم ( میرزا عسكرى شهید) بسیار سخن مى‏گفت، آن بزرگوار در علوم نقلى و عقلى مهارت داشت و در خراسان مرجعیت و ریاست تامه را عهده‏دار بود و از نامبرده كراماتى نیز نقل كرده‏اند.

از اساتید دیگر الهى قمشه‏اى، آیةاللّه العظمى حاج آقا حسین قمى ( 1366 - 1282ه.ق) مى‏باشد كه در دوران مرجعیت و زعامت این فقیه فرزانه رویدادهاى مهمى رخ داد كه با موضع‏گیرى‏هاى به جا و قاطع ایشان جایگاه و عظمت مقام مرجعیت بیش از پیش نمایان گردید. نامبرده در ماجراى كشف حجاب رضاخان با موضعگیرى شجاعانه این توطئه شوم را رسوا نمود.(17)

شیخ اسداللّه یزدى مشهور به هراتى كه در منطق و حكمت، هیئت و علوم ریاضى مهارت داشت و از دانشمندان و پرهیزگاران ارض قدس رضوى بود یكى از استادان میرزا مهدى الهى قمشه‏اى است. حكیم قمشه‏اى مى‏فرمود: شرح نصوح قیصرى را در محضر جناب عارف بزرگوار آقا شیخ اسداللّه یزدى ( متوفى به سال 1345ه.ق) فرا گرفتم. ایشان به ما سفارش مى‏كرد كه بى‏وضو در درس حاضر نشوید.(18)

مرحوم حاج ملامحمدعلى فاضل ( متوفى 1342ه.ق) كه از مدرسان و حكماى معروف مشهد بوده جرعه‏هایى از حكمت و عرفان را به كام اندیشه حكیم الهى قمشه‏اى بریخت. این عارف محقق سال‏ها محضر قضاوت داشته و از شاگردان نامدار میرزاى شیرازى بوده است.(19)

حاج شیخ حسن مشهور به فاضل بُرسى كه حوزه درسى با اهمیت و پرتحركى داشت و بسیارى از علما از محضرش بهره گرفته‏اند، از دیگر كسانى است كه حكیم الهى قمشه‏اى سعادت استفاضه از انوار علمى وى را یافت. او در فقه و اصول مهارت داشت و كتاب فوائد شیخ مرتضى انصارى را تدریس مى‏كرد. چندى بر اثر كسالت در بُرس رحل اقامت افكند و بعد از مدتى با حالت بیمارى به عتبات عالیات هجرت نمود و در سال 1353ه.ق د رآن مكان مبارك رحلت نمود.(20)

از دیگر كسانى كه میرزا مهدى الهى از محضرش محظوظ گشت آیةاللّه حاج میرزا حسین فقیه سبزوارى( متوفى 1386ق) است. ایشان یكى از رؤساى روحانیت خراسان و نیز از زعماى حوزه علمیه مشهد به شمار مى‏رفته و آثار خیرى از خویش بر جاى نهاده است.(21)

پس از شهریور 1320ه.ش ( 1360ه.ق) كه با تغییرات عمده در دستگاه حكومت پهلوى تا حدودى فشار سیاسى از روى مظاهر دینى و روحانى برداشته شد زعامت حوزه مشهد را دو عالم بزرگ و معروف دینى حاج شیخ مرتضى آشتیانى و آقا میرزا مهدى اصفهانى در دست گرفتند و بار دیگر به بازسازى بنیادهاى روحانى در این شهر مقدس پرداختند. فقه و اصول در حلقه درس این دو مدرس بزرگ طلایى را گرد آورد.(22)

میرزا مهدى در تدریس خود مقید بود كه مطالب خود را در چارچوب دستورهاى ائمه اطهار(ع) بیان كند و بر این نكته تأكید داشت كه سیر و سلوك در معارف الهى ضمن آنكه به تقوا نیاز دارد باید با استفاده از روایات معصومین (ع) صورت پذیرد. اصرار ایشان در كسب كمالات عرفانى و رسیدن به قله‏هاى معنوى بر انجام واجبات و ترك محرمات بود و با هر ریاضتى كه مستلزم سماع و كردار خانقاه‏نشینان توأم بود، مخالفت مى‏كرد.(23)

حكیم الهى پس از طى مدارج علمى و حكمت و كسب دانش قرآنى و روایى در مشهد مقدس بر آن شد تا به تهران سفر كند و از آنجا به رى و قم و سپس به حوزه نجف اشرف برود ولى زمانه خیمه‏اش را به تهران زد و خاك ملك رى دامنگیرش ساخت.

بر كرسى تدریس

ایشان در تهران به مدرسه میرزا حسین سپهسالار( شهید مطهرى كنونى) وارد شد. در آن ایام شهید آیةاللّه سید حسن مدرس سخت مشغول تعمیرات این مدرسه بود. حكیم الهى در ضمن بیان خاطره‏اى اظهار داشته است: مدتى در آنجا ماندم و به درس كفایةالاصول جناب مدرس مى‏رفتم و ایام اقامت در آن مدرسه به درازا كشید. ایشان روزى از من پرسید: مسافرت شما به كجا انجامید؟ عرض كردم:

چشم مسافر چو بر جمال تو افتد

عزم رحیلش بدل شود به اقامت

من ضمن اینكه به درس ایشان مى‏رفتم یك درس منطق و یك درس فلسفه را هم در مدرسه شروع كردم.(24)

استاد الهى قمشه‏اى ضمن تدریس در این مدرسه از محضر حكیم و فیلسوف شهیر محمدطاهر فقیه نصیرى طبرى مشهور به آقامیرزا طاهر تنكابنى ( 1320 - 1242ه.ش) فرزند فرج اللّه استفاده كرد. او از شاگردان برجسته میرزا ابوالحسن جلوه ( 1314 - 1238ه.ق) است.(25)

پس از تأسیس دانشگاه در كشور، مدرسه سپهسالار كه محفل ادبا و مجلس حكما بود به دانشكده معقول و منقول تبدیل گردید. حكیم الهى قمشه‏اى ضمن تدریس منطق، حكمت و ادبیات در آن مكان به عنوان یكى از برجسته‏ترین اساتید دانشگاه تهران شناخته شده، با نوشتن كتاب « توحید هوشمندان» به درجه دكترا از دانشكده مزبور نایل آمد. همچنین به عنوان استاد زبان و ادبیات عرب در دانشكده ادبیات دانشگاه تهران مشغول افاضه به مشتاقان معرفت گردید.

ایشان ضمن تدریس، با جملاتى شیوا، شیرین و پرجاذبه مفاهیم دشوار فلسفى را بیان مى‏كرد و در تأیید اظهارات علمى خود از اشعار عرفانى شاعران بزرگ پارسى چون مولوى، حافظ و سعدى شاهد مى‏آورد و در پایان با نهایت فروتنى خاصى سروده‏هاى خویش را براى شاگردان مى‏خواند.

با وجود كهولت، آیات قرآن، روایات ائمه (ع) و عبارات كتاب اشارات بوعلى، اسفار ملاصدرا، شرح منظومه سبزوارى، فصوص الحكم ابن عربى و دیگر كتب فلسفى و عرفانى را به خاطر داشت.(26) در تدریس فلسفه و حكمت به ظرفیت افراد توجه مى‏كرد. روزى در محفلى چون مى‏خواستند حكیم الهى را به شهید مدرس معرفى كنند، شهید مدرس مى‏گوید: لازم نیست او را به من معرفى كنید چون پدربزرگ این شخص - مرحوم حاج ملك - موجب شد كه من مدرس شوم.

پس از تبعید آن فقیه مبارز و مجتهد والامقام، طلاب مدرسه سپهسالار بر گرد حكیم الهى قمشه‏اى جمع شده، كتابى را به ایشان دادند و گفتند تا این زمان مدرس این كتاب را براى ما تدریس مى‏كرد و اینك شما تنها كسى هستید كه ما مى‏توانیم از محضرش استفاده كنیم. ایشان بعد از این واقعه به یاد خواب خویش كه چند سال قبل در مشهد دیده بود، افتاد و تعبیر آن را همین ماجرا دانست.(27)

استاد علامه حسن زاده آملى كه به مدت یازده سال خوشه‏چین خرمن خرد حكیم الهى قمشه‏اى بوده مى‏گوید: از محضر این عارف ربّانى تمام حكمت منظومه سبزوارى و مبحث نفس اسفار و حدود نصف شرح خواجه نصیر الدین طوسى بر اشارات شیخ الرئیس را تلمذ نمودم و نیز در مجلس قرآن آن جناب خوشه چین بودم.(28)

در معرفى الهى قمشه‏اى همین بس كه چون یكى از فضلاى تهران از محضر علامه طباطبایى استاد طلبید، آن مفسّر نامى خطاب به وى گفته بود: الهى قمشه‏اى غیر از این ظاهر است، از محضرش استفاده كنید.(29)

دیگر از فضلایى كه حوزه درسى حكیم الهى قمشه‏اى را درك نموده و از ابعاد اندیشه‏اش محظوظ گشته حضرت آیةاللّه عبداللّه جوادى آملى ( متولد 1312ه.ش) است. وى بخشى از شرح منظومه و نیز الهیات و بخش عرفان شرح اشارات خواجه نصیر طوسى را نزد حكیم الهى آموخته است.(30)

ایشان مى‏گوید: درس مرحوم الهى نسبت به درس دیگر اساتید با روح‏تر و پرورنده‏تر بود... بین نماز مغرب و عشاء، اشارات تدریس مى‏نمودند و اصرار داشتند نمازشان در اول وقت شرعى اقامه گردد.(31)

فضلایى چون: ربّانى تربتى، سید ابوالحسن رفیعى قزوینى، دكتر محمود انوار، كاظم مدیر شانه چى، سید محمدباقر حجتى، محمدباقر محقق، و حاج شیخ عبدالرحیم ملكان كه تخلص « ناصح» دارد از شاگردان حكیم الهى قمشه‏اى بوده‏اند.(32)

آثار و تألیفات

حكیم الهى قمشه‏اى در جاى جاى مباحث فلسفى، عرفانى و كلامى ضمن تشریح مباحث متنوع براى اثباث گفتارهاى علمى خود آیه‏اى از قرآن را شاهد مى‏آورد تا هر گونه شك را از ذهن افراد برطرف سازد و اهمیت موضوع را روشن نماید. وى ضمن آنكه در اشعار به شدت تحت تأثیر قرآن و حدیث بود در سروده‏هایى ویژه تحت عنوان « قصیده قرآنیه» از كلام حق سخن گفته است.

طى سالهاى 1322 - 1320ه.ش تفسیر ابوالفتوح رازى به اهتمام شادروان الهى قمشه‏اى در ده جلد انتشار یافت كه در سال‏هاى 1324و 1335ه.ش تجدید طبع گشت. وى در این طبع، حواشى ارزنده‏اى بر تفسیر یاد شده نوشته كه از نظر اهل فن دور نیست.(33)

سرآغاز ترجمه قرآن به زبان امروزى به همت حكیم الهى قمشه‏اى صورت گرفته است. وى بدون آنكه در اصل معنا دخل و تصرفى كند تفسیر خلاصه‏اى با بیان ساده و در خور فهم براى عموم ارائه كرد، به طورى كه مرحوم آیةاللّه العظمى سید حسین بروجردى (ره)كه در تفسیر قرآن تبحر خاصى داشتند در مقام مقایسه با دیگر ترجمه‏ها فرموده بودند، هیچ ترجمه‏اى را با ترجمه الهى قمشه‏اى مقایسه نكنید. كارى كه ایشان كردند بسیار فوق العاده است.(34)

ترجمه تفسیر گونه الهى قمشه‏اى كه بعدها اصطلاحات فراوانى از سوى وى بر آن صورت گرفت نخستین بار در سال 1323ه.ش به چاپ رسید و با وجود انتقادهایى كه برخى بر آن داشته‏اند و بعد از دهها ترجمه دیگر هنوز در تیراژهاى بسیار وسیع و گسترده از سوى ناشران متعدد تهرانى و شهرستانى تجدید طبع گردیده، در اختیار علاقه‏مندان قرار مى‏گیرد.

عرض ارادت به پیشگاه رسول اكرم (ص)و خاندان آن سرور در اخلاق و رفتار و آثار علمى و عرفانى این عالم ربّانى كاملا مشهود است و بخش مهمى از سروده‏هایش در واقع ترجمان سخنان معصومین(ع) مى‏باشد.

گزیده‏اى از سخنان حضرت على (ع)تحت عنوان « حكمت عملى یا اخلاق مرتضوى» در ده مقاله به انضمام خاتمه مقالات از سوى حكیم الهى قمشه‏اى تنظیم شده كه براى برخى فرموده‏هاى امام شرحى اجمالى اما دقیق و پرمحتوا نوشته است.

اثر مزبور براى بار نخست در زمان حیات استاد در خاتمه كتاب « حكمت الهى» به طبع رسید و به تازگى با مقدمه، تصحیح و تعلیقات آیةاللّه حسن زاده آملى به پیشگاه مبارك عاشقان معارف و حكم و تشنگان آب حیات كوثر ولاى علوى تقدیم گردیده است.

سروده زیبا و شیواى وى كه تحت عنوان « نغمه الهى» چاپ شده شرح منظومى است از خطبه همّام حضرت على (ع)در این اثر حكیم الهى قمشه‏اى خطبه مزبور را به چندین بخش تقسیم نموده و هر بخش را با اشعار توضیح داده است.

یكى از گنجینه‏هاى حقایق الهى و معارف اهل بیت (ع) صحیفه سجادیّه امام چهارم است كه در زمره نهج البلاغه مى‏باشد و آن را « زبور آل محمد (ص)و « انجیل اهل بیت(ع)» نامیده‏اند. استاد میرزا مهدى الهى این اثر قدسى را با ترجمه‏اى زیبا به زبان فارسى برگردانیده و در مقدمه‏اى زیبا به معرفى اجمالى آن پرداخته است. ضمنا برخى دعاها نیز توضیح داده شده است.

از افاضات علمى و پژوهشهاى ارزشمند آن نامدار میدان معرفت مجموعه نسبتا مفصل « حكمت الهى» در دو مجلد مى‏باشد، كه خود در معرفى آن مى‏نویسد: این كتابى است در حكمت الهى فقه اكبر، كلام و فلسفه اسلامى از قرون اول حكمت تا عصر حاضر، حاوى اقوال بزرگان و خردمندان الهى عالم و مطالب همه با ادله عقلى، منطقى و قرآن، مبرهن گردید یا به وجدان ذوق اهل معرفت و كمال مستند است.

كتاب فصوص الحكم فارابى در الهیات خاص، عرفان و معرفت نفس به نگارش در آمده كه حكیم الهى قمشه‏اى با دیدگاه‏هاى استوار خود كه بر قرآن و حدیث مبتنى است به شرح این اثر پرداخته است. شرح مذكور در خاتمه با توضیح « خطبه توحیدیه» حضرت على (ع)تزیین شده است.

آثار دیگر آن حكیم به شرح ذیل مى‏باشند:

- فلسفه معلم ثانى ابونصر فارابى كه در تهران همراه با كتاب « توحید هوشمندان» از آثار دیگر مرحوم الهى و در سال 1322ه.ش به صورت سربى و در قطع جیبى انتشار یافته است.

- مشاهدات العارفین فى احوال السالكین الى اللّه، كه نسخه خطى آن نزد اخوى ایشان بوده و مرحوم الهى این كتاب را با خط خود نوشته و امضا كرده است.

- مناسك حج عاشقان، اثرى است منظوم كه در سال 1381ه.ق در تهران چاپ گردید و نیز در آخر دیوان آن حكیم درج شده است.

- رساله‏اى در فلسفه كلى

- رساله‏اى در سیر و سلوك

- رساله‏اى در مراتب ادراك

- حاشیه بر مبدأ و معاد ملاصدراى شیرازى

- رساله‏اى در مراتب عشق

- نغمه حسینى در احوالات حضرت سیدالشهداء (ع)و واقعه كربلا كه در این اثر تاریخ زندگانى حضرت امام حسین (ع)و قیام آن حضرت به نظم در آمده و سعى بر این بوده است كه بر طبق كتب مستند تنظیم شود.

- ترجمه مفاتیح الجنان كه بارها در تیراژ بالا چاپ شده و به تازگى انتشارات اسوه به طرزى جالب و با حروفچینى كامپیوترى به طبع آن مبادرت نموده است.

- دروس عرفانى از مكتب علوى، چاپ تهران به سال 1337ه.ش

- تصحیح دو بیتى‏هاى باباطاهر عریان

- كلیات دیوان حكیم الهى قمشه‏اى.(35)

سخنور پرهیزگار

الهى قمشه‏اى از دوران نوجوانى با احساسات ظریف شاعران انس و الفت داشت. در آیینه شعر تواناییهاى خود را بروز داد و معارف دینى، باورهاى شیعى، مضامین قرآن و روایى و نیز محبت توأم با معرفت به پیشگاه اهل بیت(ع) را با ذوق لطیف خویش ممزوج ساخت و از زبان شعر به تشریح مباحث اعتقادى، كلامى و معرفى ستارگان درخشان آسمان امامت و ولایت پرداخت.

رگه‏هایى از عرفان اسلامى در اشعارش به جهان‏بینى وى رنگ و بوى حكمت عملى بخشیده است. معارف قرآنى، حكمت‏هاى عالى و براهین فلسفى را با هم آشنایى داده و از آنها نتایج اخلاقى مى‏گیرد و مى‏كوشد تا خواننده را از خواب غفلت بیدار نموده، جان و خرد خفته‏اش را حیات روحانى و ابتهاج معنوى بخشد.

مناجات با خداوند در اشعار این حكیم سخنور به وفور دیده مى‏شود. علامه حسن زاده آملى نوشته است: از اول تا آخر دیوانش یك كلمه لغو نمى‏یابى، دیوانش از فاتحه تا خاتمه شور و نوا و سوز و گداز است از طلعت دیوانش فروغ آن انّ من الشعر لحكمة ساطع و از صداقت بیانش شروق انّ من البیان لسحرا طالع است. نازكى اشعارش خود برهان ناطق و تقریظ مرحوم ملك الشعراء بهار بر اشعارش شاهدى صادق است. این بنده گوینده‏اى از معاصرین را نمى‏شناسد كه آن همه مضامین رفیع حكمت و معانى منیع عرفان را به این سبك روان به رشته نظم كشیده باشد:

دقیقه‏هاى معانیش در سواد حروف

چو در سیاهى شب روشنى پروین بود.(36)

دیوان « الهى» مجموعه گرانبارى است كه پاره‏اى از درّهاى شاهوارش در شرح خطبه امیرالمؤمنین (ع)در نشانه‏هاى پارسایان به نام نغمه الهى مى‏باشد. قسمت دیگرش در ذكر حاسه پرشور كربلا با عنوان نغمه حسینى است و بخشى از آن شامل قصایدى متین حاوى پندهاى نغز حكیمان و روشن ضمیران است و ختامش با غزلهایى وزین و عالى مضامین، قطعات و رباعیاتى دلپذیر صورت گرفته است.

ملك الشعراى بهار در خصوص سروده‏هایش مى‏گوید: « ... گوینده این اشعار... عروض را دماغ موزون او پیدا كرده و قافیه را ذوق فطرى او تشخیص داده ( است) ... و آنچه با ذوق خاص او راست آمده درست یافته و به كار بسته است. از هیچ كس مدح ننموده و به كلى از مدح و اسلوب قصاید مدیحه كه در ادبیات پارسى بابى بزرگ است كناره گرفته و در غزل نیز به مذاق اهل حال - حالى بین فلسفه و عرفان و شریعت - برگزیده است...» (37)

نمونه‏اى از سروده مناجات گونه او:

همى گفتم الهى یا الهى به عالم، بى‏پناهان را پناهى

تویى یارب ز حال زارم آگاه برآور یوسف جان من از چاه

تو دانى خوار و زار و خسته جانم تو دانى انتظار كودكانم

به جان نیكوان بر جانم اى دوست ترحم كن ز غم برهانم اى دوست

به رحمت از گناهانم چشم در پوش به مسكینان متاع عدل مفروش

چو خواهى از من و خون خوردن من به رنج و درد هجران مردن من...

اخلاق و رفتار

حكیم الهى قمشه‏اى در مسیر تلاشهاى علمى به خواسته‏هاى متعالى و گرایشهاى والا توجه داشت و بدین سبب حالاتى چون صداقت، وارستگى اخلاق و زهد در اخلاق و رفتارش متجلى بود و از طریق ارتباط با خدا، ذكر، عبادت و تهجد و تصفیه اعمال، این خصوصیات را در خویشتن تقویت مى‏نمود.

در برابر اوامر الهى و تأكیدهاى ائمه (ع) از امیال و خواسته‏هاى فردى صرف نظر مى‏كرد و از دام خودخواهى رهایى یافت و در سروده‏اى زیبا چنین گفته است:

دریغا كه در دام نامم هنوز اسیر خیالات خامم هنوز

ز بعد ریاضات و درس و سلوك نشد توسن نفس رامم هنوز

تن سفله طبع از تمناى شهد كند دمبدم تلخ كامم هنوز

دل من اگر خلوت خاص هوست چرا در غم خاص و عامم هنوز...

استاد حسن زاده آملى كه از پرورش یافتگان مكتب این عارف متشرّع بوده مى‏گوید: متجاوز از ده سال با او حشر داشتم، یك كلمه حرف ناروا و یا یك جمله بیهوده از او نشنیدم. چه گریه‏ها و زاریها از او دیده‏ام و چه اندرزها از وى به یادگار دارم.(38)

همسرش طیبه الهى ( تربتى) در ضمن خاطراتى گفته است: در خانه، در امور داخلى كمك مى‏كردند، بسیار بشّاش و خوش صحبت بودند. اگر نصف روز متوالى تدریس مى‏نمود، كسى اظهار خستگى نمى‏كرد. نیمه شب از خواب برمى‏خاست و پس از نوافل و نماز شب در صحن خانه قدم مى‏زد و به سیارات و ستارگان آسمان چشم مى‏دوخت و از شگفتى‏هاى جهان هستى لذّت مى‏برد. ناملایمات را تحمل مى‏نمود و مى‏گفت: بلاهاى این جهان همه از جانب حق است. بارها فقیرى به در خانه مى‏آمد كه چیزى به او بدهیم، اثاثیه‏اى همچون ظروف مسى و مانند او به او مى‏دادند و مى‏گفتند برو بفروش و خرج كن. امر به معروف و نهى از منكر ایشان با ملایمت و از روى دلسوزى بود. روحى شجاع داشت و كینه كسى را در قلب خویش جاى نداده بود.

بسیار قانع و با لباسى عادى و مسكنى ساده زندگى مى‏كرد و چون بیمار مى‏شد مى‏گفت: داروى من هفت بار قرائت سوره حمد است. در زمستان‏ها در اتاق درسش كه در منزل منعقد مى‏گشت نه كرسى بود و نه بخارى؛ تنها یك چراغ لامپاى گردسوز و فرشى فرسوده. و برخى شب‏ها كه هوا بسیار سرد مى‏شد منقل زیر كرسى اتاق دیگر را كه عائله‏اش در آن بودند به اتاق درس مى‏آورد و خاكستر رویش را كنار مى‏زد و بدان حال مى‏گذراند.(39)

حكیم الهى قمشه‏اى به سبب كمالاتى كه از طریق تزكیه و تهذیب، عبادت و اخلاص كسب كرده بود، لیاقت هم نوایى و نغمه سرایى با قدسیان را داشت و از كرامات و حالات فوق العاده هم بى‏بهره نبود.(40)

بعد از اقامت ایشان در تهران و دوستى بسیار نزدیك و همكارى تنگاتنگ با شهید مدرس و پس از آنكه حكومت غاصب و رضاخانى مدرس را دستگیر و تبعید نمود، الهى قمشه‏اى هم روانه زندان گردید كه به سفارش ذكاءالملك فروغى ( نخست وزیر وقت) به دلیل ارتباط علمى كه با ایشان داشت آزاد شد. گویا زمانى وى را به فشار سیاسى یا تطمیع از سوى دستگاه منحوس پهلوى تهدید كرده بودند كه در غزلى با این مطلع گفته بود:

من نه آن دیوانه عشقم كه زنجیرم كنند

یا به جز در دام زلف یار، تسخیرم كنند

من نه آن مرغم كه صیادان عالم بافسون

 دانه افشانند و در دامى به تزویرم كنند

در سروده‏اى دیگر گویا به رضاخان ملعون طعن مى‏زند و مى‏گوید:

دین عزیز است و رجال دین شریف و بزرگ تف به آن ابله كه قدر و شوكت دین كاستى

از كلاغ زشت خوى ژاژخاى هرزه طبع چند در باغ طبیعت نعره و غوغاستى(41)

سرانجام در حالى كه آن حكیم نامدار به اصلاح خلاصةالتفاسیر خود مشغول بود در شب سه‏شنبه 12ربیع الثانى 1393ه.ق ( 25اردیبهشت ) 1352دعوت حق را لبیك گفت و به سراى باقى شتافت، پیكر پاكش از تهران به قم انتقال یافت و در جوار بارگاه حضرت معصومه (س)در وادى السلام ( اتاق شماره ) 19این شهر به خاك سپرده شد.

پى نوشتها:

1- الحیاة، محمدرضا حكیمى و محمد حكیمى، ج اول، ص .298

2- مجله پیام انقلاب، شماره مسلسل 168ص .32

3- خوشه‏ها، طیبه الهى قمشه‏اى(تربتى) ، ص 131و .132

4- نامه‏ها و برنامه‏ها، آیةاللّه حسن زاده آملى، ص .80

5- نغمه عشّاق الهى قمشه‏اى، ص 367و نیز نغمه حسینى، ص .215

6- مجله پیام انقلاب، همان شماره، همان صفحه.

7- الذریعه، شیخ آقا بزرگ تهرانى، ج 24ص 237و نیز همین مأخذ، ج 13ص .289

8- مجله پیام انقلاب، همان شماره.

9- حكمت عقلى یا اخلاق مرتضوى، استاد محى الدین الهى قمشه‏اى، مقدمه علامه حسن زاده آملى، ص .33

10- تاریخ حكما و عرفا متأخرین صدرالمتألهین، منوچهر صدوقى سها، ص .82

11- زندگانى حكیم جهانگیر قشقایى، مهدى فرقانى، ص .126

12- مجله پیام انقلاب، همان.

13- تذكره شعراى معاصر اصفهان، سید مصلح الدین مهدوى، ص .53

14- نشریه جاویدان خرد، سال سوم، شماره اول، بهار 1365ص .9

15- مدرس مجاهدى شكست‏ناپذیر، عبدالعلى باقى، ص .28

16- مرد روزگاران، على مدرسى، ص .48

17- نك: حاج آقا حسین قمى، قامت قیام (از سرى دیدار با ابرار) محمد باقر پورامینى.

18- در آسمان معرفت، آیةاللّه حسن زاده آملى، ص .257

19- میرزاى شیرازى، شیخ آقا بزرگ تهرانى، ترجمه محمد دزفولى، ص .175 - 174

20- جشن نامه مدرس رضوى، گروهى از نویسندگان، ص .7ضمیمه‏هاى تاریخى علماى خراسان، میرزا عبدالرحمن، ص .260

21- گنجینه دانشمندان، محمد شریف رازى، ج 5ص 222و نیز همین مأخذ، ج 7ص .152

22- گزارشى از سابقه تاریخى و اوضاع كنونى حوزه علمیه مشهد، آیةاللّه العظمى سید على خامنه‏اى، ص .28

23- میراث ماندگار، مجموعه مصاحبه‏هاى سال چهارم كیهان فرهنگى، ص .178 - 177

24- مدرس مجاهدى شكست‏ناپذیر، ص .192 - 191

25- نك: میرزا ابوالحسن جلوه حكیم فروتن، از نگارنده.

26- یاد و خاطراتى از حكیم الهى قمشه‏اى، امیر محمد انوار، مجله یغما سال 36شماره 12اسفند 1352ص .752

27- این رؤیاى صادقانه در فصل دوم كتاب آشناى عرشیان به قلم نگارنده آمده است.

28- پاسداران اسلام (استاد حسن زاده آملى) مجله پیام انقلاب، شماره مسلسل 112ص .21

29- حكم عملى یا اخلاق مرتضوى، ص .41 - 40

30- گفتگوى نشریه صحیحفه با آیةاللّه جوادى آملى، شماره 30ص .5

31- مجله كیهان فرهنگى، شماره 9سال 1364گفتگو با آیةاللّه جوادى آملى با تغییر در عبارات و جملات.

32- آشناى عرشیان، به قلم نگارنده، ص .87 - 86

33- الذریعه، ج 7ص .96 - 95

34- مجله پیام انقلاب، شماره 169ص .30

35- در تنظیم فهرست آثار آن حكیم سخنور از این منابع بهره گرفته شده است: الذریعه مجلّدات .19 5معجم مؤلفین شیعه، على فاضل قاینى نجفى، ص 367 - 361تذكره شعراى معاصر اصفهان، ص 53سخنوران نامى معاصر ایران، ج 1ص .11بهار و ادب فارسى ج 1ص 222نامه‏ها، برنامه‏ها، ص .81 - 80

36- نامه‏ها و برنامه‏ها، ص .82 - 81

37- از مقدمه ملك الشعراى بهار بر نغمه عشاق كه در سال 1321ه.ش به طبع رسیده است.

38- نامه‏ها و برنامه‏ها، ص .81

39- در آسمان معرفت، ص .265 - 264

40- نك: خوشه‏ها، ص .128

41- نغمه حسینى، ص 220و پیام انقلاب شماره 169ص .33

 

ما هرگز بلندای قامت خود را نمی دانیم
مگر ما را فرا خوانند که برخیزیم و قد برافرازیم
و آنگاه ،اگر به طرح وجود خویش وفادار مانده باشیم
قامت ما از آسمان ها خواهد گذشت

        

جمعه 8/8/1388 - 15:50 - 0 تشکر 161366

بیوگرافی حضرت استاد حسین إلهی قمشه ای:

حسین محی الدین الهی قمشه ای  فرزند چهارم استاد فقید مهدی الهی قمشه ای و مرحومه طیبه تربتی در دی ماه 1318  (ژانویه 1940) در تهران به دنیا آمد. تحصیلات ابتدائی، متوسطه و دانشگاهی را به ترتیب در دبستان دانش، دبیرستان مروی و دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران تا درجه دکتری (Ph.D. In Islamic Philosophy & Theology) به پایان برد و نیز تحصیلات حوزوی و سنتی (Liberal studies)  را نزد پدر، و استادان دیگر دنبال کرد. پدر ایشان فیلسوف، مجتهد، شاعر و مترجم برجسته ای بودند و اولین و معتبر ترین ترجمه فارسی قرآن از کارهای ایشان میباشد. دکتر قمشه ای پس از پایان تحصیلات دانشگاهی به کار تدریس در دانشگاه تهران و سایر مراکز آموزش عالی در داخل و بعد ها خارج از کشور پرداخت و در کنار آن به تالیف و ترجمه در زمینه عرفان و ادبیات و زیبائی شناسی مشغول شد. وی در سال 1358 قریب یکسال نیز ریاست کتابخانه ملی ایران را عهده دار بود.

تحصیلات حوزوی یا سنتی یا همان Liberal Studies شامل دوره کامل دروس و مباحث اسلامی میباشد از جمله: اخلاق(Ethics)، منطق(Logic)، فلسفه و کلام(Theology)، فقه اسلامی(Islamic jurisprudence) ، زبان و ادبیات عرب، ادبیات فارسی با تمرکز بر شعرای عرفانی منجمله نظامی، مولانا، سعدی، حافظ، و شبستری.

ایشان دارای همسر و دو فرزند، یک پسر و یک دختر بنامهای شاهد و شادی می باشند. همسر ایشان دارای درجه دکتری در رشته علوم و صنایع غذایی بوده و استاد دانشکده پزشکی شهید بهشتی و موسسه علوم و صنایع غذایی و تغذیه و بهداشت میباشند. وی مولف و مترجم کتابها و مقالات در زمینه علوم غذایی نیز میباشد.

دکتر قمشه ای شاغل هیچ شغل رسمی نیست و کارش بیشتر به تدریس آزاد در دانشگاهها و مراکز فرهنگی و تالیف و ترجمه کتاب گذشته و می گذرد.

همه آموزش های او در ایران صورت گرفته و زبان انگلیسی، عربی، فرانسه و غیره را نیز در ایران آموخته است. ساکن تهران است و سالی یکی دو بار به مدت سه تا چهار هفته برای ایراد سخنرانی به کشور های خارج سفر می کند. وی در اکثر کشورهای اروپایی، کانادا، آمریکا، انگلیس، هند، تاجیکستان، و استرالیا (ملبورن، سیدنی، بریزبین) سخنرانی داشته است.

ایشان به موسیقی ارادت خاص دارد و آنرا بیش از سایر هنر ها در سخنرانیهای خود ستوده و همگان را به آموختن آن تشویق نموده است.

او میگوید فرهنگ نور الهی است، از هرکجا بتابد آنجا مشرق است.

پیام آور عشق، استاد قمشه ای، با خستگی ناپذیری تحسین بر انگیزش همواره پیک آشنایی ایرانی و غیر ایرانی با فلسفه و ادبیات غنی عرفانی ایران بوده و در این راستا در دانشگاههاو مراکز علمی فرهنگی بیشماری در ایران و خارج از ایران تدریس و سخنرانی داشته که از آن میان میتوان تدریس فلسفه، عرفان، ادبیات، و هنر در دانشگاه تهران و دیگر دانشگاههای ایران و همچنین دانشگاههای لندن، آکسفورد، هاروارد، پرینستن، و برکلی کالیفرنیا را نام برد.

مجموعه سخنرانی های ایشان در Temenos Academy لندن بین سالهای 1994 تا 1996 در باره هنر و حکمت داستانسرایی در مثنوی، هفت داستان در زیر هفت گنبد از حکیم نطامی، عطار، و قرآن نیز نمایانگر اعتبار جهانی این فیلسوف عاشق می باشد.

دکتر قمشه ای همچنین با هنر هایی چون نقاشی و موسیقی و خوشنویسی از نزدیک آشنایی دارد و گاهگاهی در زمینه خوش نویسی آثاری از او به نمایش گذاشته شده است.  ایشان به موسیقی ارادت خاص دارد و آنرا بیش از سایر هنر ها در سخنرانیهای خود ستوده و همگان را به آموختن آن تشویق نموده است. به قول یکی از موسیقیدانان هیچیک از سخنرانیهای دکتر قمشه ای نیست که در آن نکته ای در باره موسیقی نباشد.

 دکتر قمشه ای از حافظه درخشانی برخوردار است و به نظر می رسد که قرآن را تقزیبا از حفظ دارد و با مثنوی و حافظ و نظامی و فردوسی چنان است که گویی دیوان آنها در پیش روی او گشاده است و بخصوص گلشن راز شیخ محمود شبستری  تماما در خاطر اوست. وی همچنین در ادبیات انگلیس و عرب نیز می تواند ساعتها از حفظ ، اشعار و قطعاتی را بازگو کند.

دکتر قمشه ای اغلب روی این نکته تاکید دارد که اگر جاذبه ای در سخن او هست امتیازش به سعدی و حافظ و مولانا و بزرگان شرق و غرب باز می گردد و او تنها خود را توزیع کننده بخشی از فرهنگ جهانی در میان وارثان آن می داند.

دکتر قمشه ای امیدوار است که نسل جدید با توجه به امکانات شگفت انگیز ارتباطی امروزه و با استفاده از آخرین پیشرفتهای تکنولوژیکی بتوانند چراغ فرهنگ جهانی را روشن نگه دارند و نصیحت فردوسی را بجای آورند که فرمود:

به گفتار دانندگان راه جوی

به گیتی بگرد و به هر کس بگوی

منبع این نوشتار:www.drghomshei.blogfa.com


 

ما هرگز بلندای قامت خود را نمی دانیم
مگر ما را فرا خوانند که برخیزیم و قد برافرازیم
و آنگاه ،اگر به طرح وجود خویش وفادار مانده باشیم
قامت ما از آسمان ها خواهد گذشت

        

برو به انجمن
فعالترین ها در هفته گذشته
انجمن فعال در هفته گذشته
مدیر فعال در هفته گذشته
آخرین مطالب
  • آلبوم تصاویر بازدید از کلیسای جلفای...
    آلبوم تصاویر بازدید اعضای انجمن نصف جهان از کلیسای جلفای اصفهان.
  • بازدید از زیباترین کلیسای جلفای اصفهان
    جمعی از کاربران انجمن نصف جهان، در روز 27 مردادماه با همکاری دفتر تبیان اصفهان، بازدیدی را از کلیسای وانک، به عمل آورده‌اند. این کلیسا، یکی از کلیساهای تاریخی اصفهان به شمار می‌رود.
  • اعضای انجمن در خانه شهید بهشتی
    خانه پدری آیت الله دکتر بهشتی در اصفهان، امروزه به نام موزه و خانه فرهنگ شهید نام‌گذاری شده است. اعضای انجمن نصف جهان، در بازدید دیگر خود، قدم به خانه شهید بهشتی گذاشته‌اند.
  • اطلاعیه برندگان جشنواره انجمن‌ها
    پس از دو ماه رقابت فشرده بین کاربران فعال انجمن‌ها، جشنواره تابستان 92 با برگزاری 5 مسابقه متنوع در تاریخ 15 مهرماه به پایان رسید و هم‌اینک، زمان اعلام برندگان نهایی این مسابقات فرارسیده است.
  • نصف جهانی‌ها در مقبره علامه مجلسی
    اعضای انجمن نصف جهان، در یك گردهمایی دیگر، از آرامگاه علامه مجلسی و میدان احیا شده‌ی امام علی (ع) اصفهان، بازدیدی را به عمل آوردند.